Xe buýt điện mở hướng đi mới cho giao thông Thủ đô

Những ngày đầu tháng 4-2026, đánh dấu bước chuyển mạnh của hệ thống vận tải hành khách công cộng Hà Nội khi thành phố đồng loạt đưa vào vận hành thêm 10 tuyến xe buýt điện với 288 phương tiện mới. Tiếp đó, hàng loạt tuyến như 74, 90, 36, 16, 24, 29… tiếp tục được thay thế phương tiện diesel bằng xe buýt điện hiện đại, thân thiện môi trường.

Là đơn vị chủ lực của thành phố trong chuyển đổi xe buýt sử dụng năng lượng sạch, từ đầu năm 2026 đến nay, Tổng Công ty Vận tải Hà Nội (Transerco) đã liên tục đưa thêm xe buýt điện vào hoạt động trên nhiều tuyến trọng điểm. Ngày 1-4-2026, doanh nghiệp này chính thức vận hành 56 xe buýt điện cỡ trung bình trên các tuyến 15, 17 và 36. Đây được xem là bước mở đầu quan trọng cho kế hoạch chuyển đổi phương tiện sử dụng năng lượng sạch trong năm 2026.

Không chỉ thay đổi phương tiện, Transerco còn được giao nhiệm vụ đi đầu trong nâng cấp chất lượng dịch vụ xe buýt theo hướng hiện đại, văn minh và thân thiện môi trường. Các xe buýt điện mới đều được trang bị điều hòa, camera giám sát, wifi, hệ thống cảnh báo an toàn và thanh toán điện tử; đồng thời vận hành êm hơn, giảm tiếng ồn và không phát thải trực tiếp ra môi trường đô thị.

Cùng với Transerco, các đơn vị như buýt Bảo Yến, Công ty cổ phần Vận tải và dịch vụ Liên Ninh cũng đẩy nhanh tiến độ chuyển đổi xe buýt sử dụng diesel sang xe buýt điện, đem đến trải nghiệm tốt hơn cho hành khách.

Tính đến ngày 30-4-2026, toàn thành phố có 822 xe buýt sử dụng điện và năng lượng xanh, gồm 683 xe buýt điện và 139 xe sử dụng khí CNG, chiếm khoảng 42,1% tổng số phương tiện toàn mạng. Riêng số xe buýt điện đã đạt khoảng 35% tổng đoàn phương tiện. So với mục tiêu trong năm 2026 đạt 20-23%, đến thời điểm này, Hà Nội đã hoàn thành vượt kế hoạch của năm 2006 và vượt cả kế hoạch của năm 2027. Kết quả này thể hiện quyết tâm của Hà Nội trong việc phát triển hệ thống vận tải công cộng bền vững, hướng tới mục tiêu xây dựng đô thị xanh, văn minh và hiện đại.

Hệ thống hạ tầng trạm sạc đang được thành phố thúc đẩy, bảo đảm đáp ứng nhu cầu phát triển giao thông xanh.

Theo kế hoạch của UBND thành phố Hà Nội, chậm nhất đến năm 2030, toàn bộ xe buýt sử dụng xăng, dầu diesel trên địa bàn sẽ được chuyển đổi sang xe buýt điện và phương tiện sử dụng năng lượng xanh. Trong đó, khu vực nội đô sẽ ưu tiên hoàn thành chuyển đổi sớm hơn để đáp ứng yêu cầu giảm phát thải và cải thiện chất lượng không khí.

Để hoàn thành mục tiêu này, Hà Nội đang đồng thời triển khai nhiều nhóm giải pháp.Trước hết là hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp vận tải. Thành phố đã giao các sở, ngành nghiên cứu cơ chế ưu đãi tín dụng, hỗ trợ lãi vay đối với doanh nghiệp đầu tư xe buýt điện, trạm sạc và hạ tầng kỹ thuật liên quan. Đây là vấn đề then chốt bởi chi phí đầu tư một xe buýt điện hiện vẫn cao hơn đáng kể so với xe diesel truyền thống.

Song song với đó, thành phố thúc đẩy quy hoạch và phát triển hệ thống trạm sạc. Theo yêu cầu của UBND thành phố, các điểm đầu cuối, depot và bến bãi xe buýt sẽ từng bước được đầu tư trạm sạc nhanh, bảo đảm khả năng vận hành liên tục cho phương tiện điện. Một giải pháp khác được Hà Nội đặc biệt chú trọng là ứng dụng công nghệ trong quản lý vận tải công cộng. Thành phố đang triển khai hệ thống vé điện tử liên thông, điều hành giao thông thông minh và số hóa dữ liệu vận tải để nâng cao hiệu quả khai thác xe buýt.

Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi đặt ra không ít thách thức. Đó là áp lực vốn đầu tư lớn; yêu cầu nâng cấp hạ tầng điện; quỹ đất dành cho depot, trạm sạc còn hạn chế; cũng như bài toán đồng bộ giữa xe buýt điện với mạng lưới giao thông công cộng khối lượng lớn như metro, BRT. Đặc biệt, để xe buýt điện phát huy hiệu quả, điều quan trọng không chỉ nằm ở số lượng phương tiện mà còn ở khả năng thu hút người dân sử dụng vận tải công cộng. Điều này đòi hỏi thành phố tiếp tục mở rộng mạng lưới tuyến, nâng cao chất lượng dịch vụ, tăng tính kết nối giữa các loại hình giao thông và hạn chế dần phương tiện cá nhân tại khu vực trung tâm.

Dù còn nhiều việc phải làm, nhưng với tốc độ chuyển đổi mạnh mẽ từ đầu năm 2026 đến nay, Hà Nội đang cho thấy quyết tâm lớn trong thực hiện chủ trương phát triển giao thông xanh của Chính phủ. Việc sớm vượt chỉ tiêu đã được đề ra cho giaio đoan 2026-2027 không chỉ tạo dư địa thuận lợi cho giai đoạn tiếp theo mà còn khẳng định hướng đi đúng trong xây dựng hệ thống vận tải công cộng hiện đại, văn minh và phát thải thấp cho Thủ đô.