“Bến sông trăng” - biểu tượng giao thông mới trên dòng Hương xứ Huế
Phương án “Bến sông trăng” với mã số 168 đã được Hội đồng thi tuyển lựa chọn trao giải Nhất cuộc thi tuyển phương án thiết kế kiến trúc công trình cầu qua Cồn Hến và đường dẫn hai đầu cầu. Công trình được kỳ vọng tạo thêm một trục kết nối quan trọng, mở rộng không gian đô thị nhưng vẫn hài hòa với cảnh quan sông Hương và đặc trưng kiến trúc Huế.
Phương án có mức đầu tư thấp, hạn chế giải phóng mặt bằng
Sau thời gian tổ chức thi tuyển, Hội đồng thi tuyển phương án thiết kế kiến trúc công trình cầu qua Cồn Hến và đường dẫn hai đầu cầu đã đánh giá, xếp hạng các phương án dự thi và lựa chọn phương án có kết quả cao nhất để trao giải Nhất.
Theo đó, phương án đạt giải Nhất mang mã số 168, chủ đề “Bến sông trăng”, do Liên danh Công ty CP Tư vấn Đầu tư xây dựng công trình giao thông 1 và Công ty CP Kiến trúc Lập Phương (CUBIC), có địa chỉ tại phường Láng, TP. Hà Nội thực hiện.
Giải Nhì thuộc về phương án mã số CH108, chủ đề “Chim Lạc - Đi săn và kết nối”, do Liên danh Công ty Cổ phần Tư vấn xây dựng công nghiệp và đô thị Việt Nam (VCC) và Lequang-architecs LAB (Germany) thực hiện. Giải Ba thuộc về phương án mã số 125, chủ đề “Thanh Long”, của Công ty Cổ phần Tư vấn thiết kế cầu Lớn - Hầm.
Theo đánh giá của Hội đồng thi tuyển, phương án “Bến sông trăng” có nhiều ưu điểm nổi bật, trong đó đáng chú ý là tổng mức đầu tư thấp nhất trong các phương án dự thi, khoảng 1.445,994 tỷ đồng đối với phạm vi thi tuyển.
Phương án cũng được đánh giá có khả năng hạn chế tối đa khối lượng giải phóng mặt bằng, qua đó giảm tác động đến cấu trúc tự nhiên cũng như đời sống cộng đồng dân cư tại khu vực Cồn Hến.
Đây là yếu tố có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh Cồn Hến nằm giữa sông Hương, gắn với không gian cảnh quan đặc trưng của đô thị Huế. Việc lựa chọn phương án thiết kế không chỉ đặt ra yêu cầu về năng lực thông hành mà còn phải cân bằng giữa phát triển hạ tầng giao thông với bảo tồn cảnh quan, không gian đô thị và các giá trị đặc trưng của Huế.
Hướng tới một công trình giao thông mang tính biểu tượng
Điểm đáng chú ý của phương án “Bến sông trăng” là hình thành một trục giao thông kết nối giữa khu vực Kinh thành Huế với khu đô thị mới phía Nam. Công trình được kỳ vọng góp phần mở rộng không gian phát triển đô thị, tăng cường khả năng kết nối giao thông qua sông Hương nhưng vẫn bảo đảm sự hài hòa với cảnh quan khu vực.
Phương án “Bến sông trăng” sử dụng hai dạng kết cấu gồm Extradosed và dây văng, hướng tới công trình hiện đại nhưng hài hòa với cảnh quan sông Hương.
Về giải pháp kiến trúc, phương án sử dụng hai dạng kết cấu cầu khác nhau. Trong đó, cầu Cồn Hến 1 sử dụng kết cấu Extradosed, còn cầu Cồn Hến 2 sử dụng kết cấu dây văng.
Theo Hội đồng thi tuyển, cách tiếp cận này vừa đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật, vừa tạo nên hình ảnh công trình có tính nhận diện. Các kết cấu được nghiên cứu theo hướng thanh thoát, hiện đại nhưng không tạo cảm giác nặng nề, qua đó góp phần giữ được sự nhẹ nhàng và những nét đặc trưng trong kiến trúc, cảnh quan đô thị Huế.
Không chỉ tập trung vào hình thức kiến trúc, phương án “Bến sông trăng” còn được đánh giá cao về khả năng tổ chức giao thông đồng bộ, phù hợp với định hướng phát triển không gian đô thị của TP. Huế.
Theo phương án được lựa chọn, cầu qua Cồn Hến và đường dẫn hai đầu cầu có tổng chiều dài khoảng 1,75 km, trong khi tổng chiều dài toàn dự án khoảng 2,76 km. Mặt cắt ngang toàn tuyến rộng 26 m, phạm vi nghiên cứu khoảng 20 m mỗi bên, tính từ lộ giới mặt cắt ngang.
Điểm đầu dự án tại nút giao đường Trương Gia Mô - Lê Đức Anh nối dài, thuộc phường Vỹ Dạ; điểm cuối tại nút giao đường Nguyễn Bỉnh Khiêm - Hồ Quý Ly nối dài, thuộc phường Phú Xuân, TP. Huế.
Cầu qua Cồn Hến được kỳ vọng hình thành trục kết nối mới giữa khu vực Kinh thành Huế với khu đô thị phía Nam, góp phần mở rộng không gian phát triển đô thị.
Dự án cầu qua Cồn Hến vượt sông Hương và đường dẫn hai đầu cầu có tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 2.200 tỷ đồng, thời gian thực hiện khoảng 4 năm. Nếu được triển khai theo phương án đã lựa chọn, công trình không chỉ đảm nhận chức năng giao thông mà còn có khả năng trở thành một điểm nhấn mới trên không gian sông Hương.
Với đặc thù của Huế là đô thị di sản, yêu cầu đặt ra đối với công trình là vừa bảo đảm năng lực kết nối, vừa hạn chế tối đa những tác động bất lợi đến cảnh quan và không gian đô thị. Việc lựa chọn phương án “Bến sông trăng” vì vậy được kỳ vọng tạo tiền đề để hình thành một công trình hạ tầng giao thông có kiến trúc phù hợp với bản sắc Huế, đồng thời đáp ứng yêu cầu phát triển đô thị trong giai đoạn mới.
Hiện Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng công trình Giao thông thành phố được UBND thành phố giao chủ trì, phối hợp với đơn vị đạt giải để tiếp tục hoàn thiện phương án thiết kế kỹ thuật, làm cơ sở triển khai các bước tiếp theo.
Trong quá trình hoàn thiện, các yêu cầu về chất lượng công trình, tổ chức giao thông, hiệu quả đầu tư, kiến trúc và cảnh quan sẽ tiếp tục được đặt ra nhằm bảo đảm công trình khi hình thành không chỉ giải quyết nhu cầu kết nối mà còn phát huy giá trị không gian đô thị.
Với vị trí vượt sông Hương, kết nối hai khu vực phát triển của TP. Huế, cầu qua Cồn Hến được định hướng trở thành một công trình giao thông có dấu ấn kiến trúc, góp phần bổ sung thêm một điểm nhấn mới cho hệ thống cầu qua sông Hương và diện mạo đô thị Huế.
Hữu Tin – Tiến Dũng
Theo Tạp chí Môi trường Giao thông