Nghiên cứu tuyến metro Thủ Dầu Một - TP.HCM dài hơn 35 km nhằm tăng cường kết nối liên vùng

Theo phương án nghiên cứu, tuyến metro số 2 có điểm đầu tại ga C0, kết nối với ga S5 của tuyến đường sắt đô thị số 1 (Thành phố mới Bình Dương - Suối Tiên, TP.HCM) tại khu vực phường Bình Dương. Điểm cuối của tuyến là ga C23, kết nối với ga Tao Đàn thuộc tuyến metro số 2 TP.HCM (đoạn Bến Thành - Tham Lương), qua đó liên thông với mạng lưới đường sắt đô thị đang được quy hoạch và phát triển của thành phố.

Tổng chiều dài tuyến dự kiến khoảng 35,1 km, đi qua 18 phường của TP.HCM gồm Bình Dương, Phú Lợi, Thủ Dầu Một, Thuận An, Thuận Giao, Lái Thiêu, Bình Hòa, Tam Bình, Hiệp Bình, Bình Lợi Trung, Bình Quới, Bình Thạnh, Gia Định, Thạnh Mỹ Tây, Sài Gòn, Xuân Hòa, Bến Thành và Bàn Cờ.

Theo thiết kế đề xuất, tuyến được xây dựng theo tiêu chuẩn đường đôi, sử dụng khổ đường 1.435 mm và điện khí hóa toàn tuyến. Tốc độ thiết kế đạt 110 km/h đối với các đoạn đi trên cao và 90 km/h đối với các đoạn đi ngầm, đáp ứng yêu cầu vận hành nhanh, an toàn và phục vụ nhu cầu đi lại giữa các khu vực đô thị.

Toàn tuyến dự kiến có 24 nhà ga, trong đó gồm 13 ga ngầm và 11 ga trên cao. Dự án cũng bố trí Depot Hiệp Bình Phước với diện tích khoảng 33 ha tại khu vực các phường Tam Bình và Hiệp Bình để phục vụ công tác bảo dưỡng, sửa chữa và vận hành đoàn tàu.

Sơ đồ hướng tuyến metro Thủ Dầu Một - TP.HCM (Ảnh: MAUR)

Ngoài hạ tầng đường ray và nhà ga, dự án còn bao gồm các hệ thống phục vụ khai thác như đoàn tàu, hệ thống cơ điện (E&M), thông tin viễn thông, tín hiệu điều khiển, hệ thống thu phí tự động (AFC) cùng các trang thiết bị cần thiết nhằm bảo đảm tuyến metro hoạt động đồng bộ, hiện đại.

Về hướng tuyến, phương án nghiên cứu chia thành các khu vực. Trong đó, phạm vi 1 kéo dài từ ga S5 của tuyến metro số 1 (Thành phố mới Bình Dương - Suối Tiên) đến ga C10, khu vực gần cầu Ông Bố, với chiều dài nghiên cứu khoảng 16,78 km.

Đoạn tuyến đi vào khu vực trung tâm TP.HCM được đề xuất xây dựng ngầm nhằm hạn chế ảnh hưởng đến không gian đô thị hiện hữu. Cụ thể, tuyến sẽ đi ngầm dưới đường Nguyễn Thị Minh Khai, bố trí giữa tim đường hiện hữu và kết nối đến ga C23 tại nút giao Nguyễn Thị Minh Khai - Cách Mạng Tháng Tám.

Ga C23 được xác định là điểm cuối của giai đoạn nghiên cứu, nằm tại khu vực Công viên Tao Đàn, phường Bến Thành, thuộc khu vực lõi trung tâm TP.HCM. Đây được kỳ vọng sẽ trở thành một đầu mối trung chuyển quan trọng, kết nối với các tuyến metro khác trong tương lai, phục vụ khu vực tập trung nhiều cơ quan hành chính, cơ sở giáo dục, y tế, văn hóa, thương mại và du lịch.

Việc xây dựng ga C23 không chỉ nhằm tăng khả năng tiếp cận khu vực trung tâm bằng phương tiện vận tải công cộng mà còn được kỳ vọng thúc đẩy mô hình phát triển đô thị theo định hướng TOD (phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng). Công trình này sẽ góp phần tăng cường kết nối đa phương thức, giảm áp lực giao thông đường bộ và khai thác hiệu quả quỹ đất trong khu vực đô thị hiện hữu.

Việc xây dựng metro Thủ Dầu Một - TP.HCM sẽ góp phần tăng kết nối liên vùng - (Ảnh: MAUR)

Liên quan đến quá trình chuẩn bị dự án, UBND phường Bến Thành (TP.HCM) đã tổ chức tham vấn cộng đồng dân cư về hướng tuyến và vị trí các công trình thuộc tuyến đường sắt đô thị số 2 (TP Thủ Dầu Một - TP.HCM).

Theo đó, chính quyền địa phương đã niêm yết, trưng bày tài liệu tuyên truyền và hồ sơ tham vấn tại trụ sở UBND phường Bến Thành, số 92 Nguyễn Trãi, cùng các điểm sinh hoạt của Khu phố 1, 2, 4 và 7 để người dân nghiên cứu, đóng góp ý kiến.

Các tài liệu liên quan cũng được công khai trên Cổng thông tin điện tử của phường để người dân thuận tiện tiếp cận. Hồ sơ tham vấn bao gồm báo cáo phương án hướng tuyến, vị trí các công trình trên tuyến và các nội dung liên quan đến phạm vi ảnh hưởng của dự án.

Người dân có thể gửi ý kiến trực tiếp tại UBND phường Bến Thành hoặc thông qua Cổng thông tin điện tử của phường. Thời gian niêm yết và tiếp nhận ý kiến kéo dài 20 ngày, từ ngày 10/7 đến hết ngày 30/7/2026.

Việc tổ chức lấy ý kiến cộng đồng được xem là bước quan trọng trong quá trình nghiên cứu, hoàn thiện phương án đầu tư tuyến metro Thủ Dầu Một - TP.HCM. Các ý kiến đóng góp sẽ là cơ sở để cơ quan chức năng tiếp tục đánh giá tính khả thi, hoàn thiện thiết kế hướng tuyến, vị trí nhà ga và các công trình liên quan trước khi triển khai các bước tiếp theo.

Nếu được triển khai, tuyến đường sắt đô thị số 2 sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc mở rộng mạng lưới giao thông công cộng liên vùng, tạo thêm phương thức di chuyển thuận lợi giữa TP.HCM và khu vực Bình Dương, đồng thời góp phần giảm ùn tắc, thúc đẩy phát triển đô thị bền vững trong khu vực.