Hải Phòng siết kiểm định khí thải, thúc đẩy phát triển giao thông xanh
Trong bối cảnh số lượng phương tiện cơ giới ngày càng gia tăng, kiểm soát khí thải trở thành giải pháp quan trọng nhằm giảm ô nhiễm không khí tại các đô thị lớn. Với Hải Phòng - trung tâm kinh tế, công nghiệp và cảng biển của khu vực phía Bắc, việc tăng cường kiểm định khí thải phương tiện không chỉ góp phần bảo vệ môi trường mà còn tạo nền tảng phát triển hệ thống giao thông xanh, thông minh và bền vững.
Kiểm soát khí thải: Trách nhiệm từ mỗi chủ phương tiện
Hải Phòng là một trong số ít địa phương hội tụ đầy đủ 5 loại hình giao thông gồm đường bộ, đường sắt, đường thủy nội địa, hàng hải và hàng không, tạo lợi thế nổi bật trong phát triển kinh tế, logistics và giao thương quốc tế. Cùng với tốc độ đô thị hóa và sự gia tăng nhanh của phương tiện cơ giới, lượng khí thải phát sinh từ hoạt động giao thông cũng không ngừng tăng, tạo áp lực đối với chất lượng không khí và công tác bảo vệ môi trường đô thị.
Khí thải từ ô tô chứa nhiều chất ô nhiễm như CO, HC, NOx và bụi mịn PM2.5 - những tác nhân có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe con người, đặc biệt là trẻ em, người cao tuổi và người mắc các bệnh về hô hấp, tim mạch. Đồng thời, đây cũng là một trong những nguồn phát thải góp phần làm gia tăng hiệu ứng nhà kính, ảnh hưởng đến mục tiêu phát triển bền vững.
Trong bối cảnh đó, kiểm soát khí thải phương tiện được xem là giải pháp quan trọng nhằm giảm phát thải ngay từ nguồn. Theo quy định hiện hành, ô tô đến hạn kiểm định phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn về an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường, trong đó kiểm tra khí thải là hạng mục bắt buộc. Những phương tiện không đạt yêu cầu phải khắc phục các lỗi kỹ thuật trước khi được cấp giấy chứng nhận kiểm định.
Theo các đăng kiểm viên tại Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới 15-07D, nguyên nhân phổ biến khiến nhiều phương tiện không đạt tiêu chuẩn khí thải là do chủ xe chưa chú trọng công tác bảo dưỡng định kỳ. Lọc gió bẩn, dầu nhớt xuống cấp, hệ thống phun nhiên liệu hoạt động kém hiệu quả hoặc bộ xử lý khí thải hư hỏng đều có thể làm gia tăng lượng khí độc phát thải ra môi trường. Việc bảo dưỡng thường xuyên không chỉ giúp phương tiện đáp ứng các tiêu chuẩn về môi trường mà còn tiết kiệm nhiên liệu, giảm chi phí sửa chữa và kéo dài tuổi thọ động cơ.
Là chủ một doanh nghiệp vận tải khai thác nhiều xe khách liên tỉnh, ông Nguyễn Văn Hùng cho biết doanh nghiệp luôn xây dựng kế hoạch bảo dưỡng phương tiện trước mỗi kỳ kiểm định. Theo ông, việc duy trì phương tiện đạt tiêu chuẩn khí thải không chỉ đáp ứng yêu cầu của cơ quan quản lý mà còn thể hiện trách nhiệm của doanh nghiệp đối với môi trường và cộng đồng.
"Chi phí bảo dưỡng định kỳ thấp hơn rất nhiều so với việc sửa chữa lớn khi phương tiện xuống cấp. Xe được bảo dưỡng đúng quy trình cũng vận hành ổn định hơn, hạn chế hỏng hóc, giảm thời gian nằm bãi và nâng cao hiệu quả khai thác", ông Hùng chia sẻ.
Theo các chuyên gia, mục tiêu của việc kiểm soát khí thải không phải tạo thêm thủ tục hành chính mà hướng tới loại bỏ những phương tiện phát thải cao, góp phần cải thiện chất lượng không khí và bảo đảm an toàn kỹ thuật khi tham gia giao thông. Để nâng cao hiệu quả kiểm soát, chủ phương tiện cần sử dụng nhiên liệu đạt tiêu chuẩn, thay dầu đúng định kỳ, kiểm tra hệ thống động cơ và tuyệt đối không can thiệp vào hệ thống xử lý khí thải của xe.
Đẩy mạnh chuyển đổi số, hướng tới giao thông xanh
Bên cạnh việc tăng cường kiểm định khí thải nhằm kiểm soát nguồn phát thải từ phương tiện cơ giới, Hải Phòng đang đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực giao thông, từng bước xây dựng hệ thống giao thông hiện đại, an toàn và thân thiện với môi trường. Thành phố tập trung đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông, ứng dụng công nghệ trong quản lý, điều hành vận tải và nâng cao hiệu quả khai thác kết cấu hạ tầng.
Tại Bến xe Vĩnh Niệm, việc ứng dụng các giải pháp số trong quản lý, điều hành và cung cấp thông tin hành trình đã tạo thuận lợi cho hành khách tra cứu lịch trình, thời gian xuất bến, đồng thời nâng cao hiệu quả khai thác và chất lượng dịch vụ vận tải hành khách. Đây là một trong những bước đi nhằm hiện đại hóa hoạt động vận tải, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số của ngành giao thông.
Song song với đó, Hải Phòng tiếp tục phát triển vận tải hành khách công cộng, khuyến khích sử dụng phương tiện tiết kiệm nhiên liệu, phương tiện sử dụng điện và năng lượng sạch. Việc ứng dụng các hệ thống giám sát, quản lý phương tiện và cung cấp dữ liệu theo thời gian thực không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả điều hành mà còn hỗ trợ giảm ùn tắc giao thông, tiết kiệm nhiên liệu và hạn chế phát thải.
Theo các chuyên gia, để nâng cao hiệu quả kiểm soát khí thải, bên cạnh sự vào cuộc của các cơ quan quản lý, ý thức của chủ phương tiện giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Việc bảo dưỡng xe định kỳ, không tự ý can thiệp vào hệ thống xử lý khí thải và chấp hành nghiêm các quy định về kiểm định sẽ góp phần giảm ô nhiễm không khí, bảo đảm an toàn kỹ thuật và nâng cao hiệu quả quản lý phương tiện.
Trong thời gian tới, Hải Phòng sẽ tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý giao thông và bảo vệ môi trường, tăng cường giám sát chất lượng không khí, kết nối dữ liệu giữa các cơ quan chức năng và từng bước hoàn thiện mạng lưới giao thông thông minh. Đồng thời, thành phố sẽ triển khai đồng bộ lộ trình kiểm soát khí thải theo quy định của Chính phủ, góp phần giảm phát thải từ hoạt động giao thông, hướng tới xây dựng đô thị cảng xanh, văn minh và hiện đại.
Có thể thấy, kiểm định khí thải và phát triển giao thông thông minh là hai giải pháp bổ trợ cho nhau trong chiến lược phát triển bền vững của Hải Phòng. Với sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành, doanh nghiệp và người dân, thành phố đang từng bước xây dựng hệ thống giao thông hiện đại, an toàn, thân thiện với môi trường, đáp ứng yêu cầu phát triển của trung tâm kinh tế, cảng biển và logistics hàng đầu cả nước.