Hà Nội định hình mạng lưới đường sắt với 5 đầu mối lớn
Quy hoạch mới về mạng lưới đường sắt khu vực Hà Nội đang định hướng hình thành 5 ga trung tâm, mỗi ga đảm nhận một nhóm chức năng riêng, từ phục vụ hành khách, vận chuyển hàng hóa đến lập tàu, bảo dưỡng và làm cơ sở kỹ thuật. Đây được xem là những đầu mối quan trọng trong việc tổ chức mạng lưới đường sắt quốc gia và kết nối với đường sắt đô thị của Thủ đô.
Theo hồ sơ Quy hoạch các tuyến, ga đường sắt khu vực đầu mối thành phố Hà Nội vừa được Cục Đường sắt Việt Nam trình Bộ Xây dựng, thành phố được định hướng phát triển thêm 6 tuyến đường sắt quốc gia. Cùng với đó là hệ thống 5 ga trung tâm gồm Ngọc Hồi, Yên Thường, Yên Viên, Gia Lâm và Thường Tín.
Trong số này, tổ hợp Ngọc Hồi có quy mô lớn nhất với diện tích khoảng 260 ha. Ga được định hướng phục vụ cả tàu khách đường sắt quốc gia, đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị. Ngoài chức năng đón, trả khách, nơi đây còn có thể đảm nhiệm việc lập, giải thể tàu, sửa chữa phương tiện và bố trí các khu Depot cho một số tuyến đường sắt đô thị cũng như đường sắt tốc độ cao.
Ở phía Bắc sông Hồng, ga Yên Thường rộng khoảng 160,58 ha, được quy hoạch tập trung vào hoạt động lập tàu hàng. Ga sẽ phục vụ các tuyến hướng đi Lào Cai, Thái Nguyên, Lạng Sơn và Hải Phòng, đồng thời đảm nhiệm xếp dỡ, bảo quản hàng hóa và các tác nghiệp kỹ thuật đối với đầu máy, toa xe hàng.
Ga Yên Viên về cơ bản được giữ nguyên chức năng và quy mô hiện nay, đồng thời đóng vai trò kết nối với các tuyến đường sắt khổ 1.435 mm được xây dựng mới, trong đó có tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng và Hà Nội - Đồng Đăng.
Trong khi đó, ga Gia Lâm có diện tích khoảng 39,8 ha, được định hướng trở thành đầu mối lập tàu khách cho đường sắt đô thị, đồng thời phục vụ tàu khách đường sắt quốc gia. Ga cũng được bố trí khu vực đỗ tàu và thực hiện các công tác kỹ thuật đối với đoàn tàu khách.
Tại phía Nam Hà Nội, ga Thường Tín mới có diện tích khoảng 96 ha, được quy hoạch thành ga lập tàu hàng khu vực phía Nam sông Hồng. Ngoài xếp dỡ, vận chuyển hàng hóa, ga còn có thể phục vụ đường sắt tốc độ cao khi phát sinh nhu cầu.
Việc phân định chức năng cho từng ga được kỳ vọng giúp Hà Nội tổ chức lại hoạt động đường sắt theo hướng chuyên môn hóa, tăng khả năng kết nối giữa các loại hình vận tải và tạo nền tảng cho việc phát triển mạng lưới đường sắt trong những năm tới.
