Hạ tầng mở lối cho vận tải Đà Nẵng vươn ra thị trường xuyên biên giới

Đón cơ hội từ mạng lưới giao thông liên hoàn

Đà Nẵng đang hướng đến phát triển mạng lưới giao thông đa phương thức, kết nối đường bộ, đường biển, đường thủy nội địa, hàng không và đường sắt, qua đó thúc đẩy chuỗi giá trị xuyên biên giới và từng bước hình thành cửa ngõ xuất nhập khẩu của khu vực miền Trung - Tây Nguyên.

Tại xã Thượng Đức, lợi thế từ Quốc lộ 14B thuộc Hành lang kinh tế Đông - Tây 2 đang được địa phương tính toán khai thác cho hoạt động logistics.

Chủ tịch UBND xã Thượng Đức Phan Trung Phi cho hay, địa phương sẽ quy hoạch, bố trí địa điểm xây dựng kho, bãi phục vụ logistics, trung chuyển hàng hóa từ Cửa khẩu quốc tế Nam Giang, Tây Nguyên về Đà Nẵng và ngược lại.

Theo ông Đinh Hải Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ô tô Đà Nẵng, khi hạ tầng giao thông thuận lợi, dòng chảy hàng hóa và hành khách được kết nối liên tục sẽ góp phần giảm chi phí logistics, kích thích giao thương và tạo thêm dư địa phát triển kinh tế.

Đây cũng là cơ hội để doanh nghiệp vận tải thành phố mở rộng địa bàn hoạt động, tối ưu cung đường, tăng vòng quay phương tiện và tham gia sâu hơn vào các hành lang vận tải quốc tế. Khi hệ thống hạ tầng giao thông được khai thác đồng bộ với Khu thương mại tự do và Trung tâm Tài chính quốc tế Đà Nẵng, Hiệp hội Vận tải ô tô Đà Nẵng định hướng các hội viên nâng cao năng lực để tiếp cận luồng hàng trên Hành lang kinh tế Đông - Tây, Hành lang kinh tế Đông - Tây 2, kết nối với Lào, Thái Lan và Campuchia.

Chuyển đổi số cũng được xác định là một trong những giải pháp quan trọng. Việc kết nối trực tiếp nhà xe với nguồn hàng từ cảng biển, sân bay và nhà ga có thể giúp doanh nghiệp tối ưu chuyến xe hai chiều, hạn chế tình trạng xe chạy rỗng và tiết giảm chi phí nhiên liệu.

Một số doanh nghiệp đã chuẩn bị cho thị trường này. Điển hình là công ty Giao nhận vận chuyển quốc tế Trường Hải (THILOGI) đang phát triển hệ sinh thái logistics lạnh, kết nối từ vùng nguyên liệu, trung tâm logistics, cửa khẩu đến cảng biển và thị trường tiêu thụ. Doanh nghiệp cũng phát triển hệ thống depot, bãi container lạnh và các giải pháp bảo quản tại khu vực sản xuất trọng điểm, cảng biển, cửa khẩu quốc tế nhằm rút ngắn thời gian luân chuyển hàng hóa, tăng vòng quay container và giảm chi phí logistics.

Vận tải xuyên biên giới vẫn còn nhiều “điểm nghẽn”

Cơ hội đang mở ra, song hoạt động vận tải hàng hóa xuyên biên giới vẫn đối mặt với nhiều rào cản.

Phó Chủ tịch Hiệp hội Logistics Đà Nẵng Ngô Quang Mỹ cho hay, thủ tục và hệ thống hải quan giữa các quốc gia chưa được kết nối đồng bộ, làm tăng thời gian xử lý và phát sinh thêm các bước kiểm tra. Quy định về hàng hóa quá cảnh còn khác nhau giữa các hiệp định song phương, gây khó khăn khi tổ chức vận chuyển. Bên cạnh đó, việc hạn chế đưa container rỗng vào Lào ảnh hưởng đến khả năng quay vòng phương tiện, trong khi năng lực xử lý tại một số cửa khẩu phía Lào còn hạn chế.

Thủ tục hải quan đối với hàng quá cảnh yêu cầu hợp đồng vận chuyển với chủ hàng cũng gây vướng mắc cho doanh nghiệp logistics trong trường hợp hợp đồng được ký với nhà thầu không phải chủ hàng. Việc các quy định, hướng dẫn thay đổi tương đối nhanh cũng làm gia tăng rủi ro tuân thủ cho doanh nghiệp.

Ông Đinh Hải Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ô tô Đà Nẵng cho rằng, bên cạnh những rào cản bên ngoài, bản thân doanh nghiệp vận tải cũng còn nhiều hạn chế. Phần lớn doanh nghiệp có quy mô nhỏ và vừa, vốn tự có ít, phụ thuộc nguồn vốn vay ngân hàng nên dễ chịu tác động khi giá nhiên liệu hoặc lãi suất biến động. Năng lực quản trị và liên kết trong ngành còn hạn chế, trong khi hệ thống bãi đỗ xe tải, depot container, trung tâm logistics và điểm tập kết hàng hóa chưa đáp ứng nhu cầu, làm tăng chi phí vận hành.

Để tháo gỡ những điểm nghẽn này, Hiệp hội Vận tải ô tô Đà Nẵng đề xuất nghiên cứu các chính sách hỗ trợ vốn cho doanh nghiệp đầu tư chuyển đổi sang phương tiện vận tải xanh, xe điện và số hóa quản trị.

Cùng với đó là quy hoạch, đầu tư đồng bộ hạ tầng phục vụ vận tải - logistics như trạm sạc cho xe tải nặng, bãi đỗ xe tải, depot container, trung tâm logistics và điểm tập kết hàng hóa; đồng thời hoàn thiện hành lang pháp lý để triển khai các mô hình quản lý vận tải số.

Theo các doanh nghiệp, việc tháo gỡ đồng thời những vướng mắc về hạ tầng, thủ tục và năng lực vận tải sẽ là điều kiện quan trọng để tận dụng mạng lưới giao thông đang được đầu tư, đưa Đà Nẵng tham gia sâu hơn vào chuỗi logistics của miền Trung - Tây Nguyên và thị trường xuyên biên giới.