Dự án vành đai 3 TP. Hồ Chí Minh: Đẩy mạnh liên kết liên vùng

Đây là một trong những công trình hạ tầng giao thông trọng điểm quốc gia, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc thúc đẩy liên kết vùng và tạo động lực phát triển kinh tế cho khu vực phía Nam.

Theo quy hoạch, Vành đai 3 có tổng chiều dài khoảng 130km, được thiết kế với quy mô hoàn chỉnh 8 làn xe cao tốc, vận tốc 100 km/giờ. Dự án gồm nhiều đoạn và dự án thành phần khác nhau, trong đó có đoạn 1A dài 8,75km đã hoàn thành và đưa vào khai thác từ năm 2025; tuyến cao tốc Bến Lức - Long Thành dài khoảng 38,5km dự kiến hoàn thành trong năm 2026; cùng với khoảng 76,34km được triển khai theo Nghị quyết của Quốc hội, đi qua TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh lân cận.

Hiện tại, giai đoạn 1 của dự án đang được đầu tư với quy mô 4 làn xe cao tốc, vận tốc thiết kế 80 km/giờ, kèm theo các tuyến đường song hành hai bên. Đáng chú ý, đoạn trên cao phía Đông dài 14,7km đã thông xe kỹ thuật và dự kiến đưa vào khai thác dịp 30/4/2026. Nút giao Tân Vạn – một trong những hạng mục phức tạp nhất – cũng đang được đẩy nhanh tiến độ thi công với hàng trăm nhân sự và nhiều mũi thi công hoạt động đồng thời.

Tính đến nay, toàn dự án đã đạt hơn 73% khối lượng thi công, cơ bản đáp ứng tiến độ đề ra. Chính quyền TP. Hồ Chí Minh yêu cầu các đơn vị liên quan triển khai dự án theo tinh thần “thần tốc, táo bạo, hiệu quả”, với nguyên tắc “6 rõ” nhằm đảm bảo hoàn thành đúng hạn. Việc đưa tuyến đường vào khai thác đúng kế hoạch không chỉ giúp giảm tải áp lực giao thông nội đô mà còn mở ra trục kết nối chiến lược giữa Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ.

Song song với việc hoàn thiện giai đoạn 1, TP. Hồ Chí Minh cũng đang nghiên cứu phương án nâng cấp toàn tuyến nhằm đảm bảo tính đồng bộ và đáp ứng nhu cầu phát triển lâu dài. Thực tế cho thấy, do được đầu tư theo nhiều giai đoạn khác nhau, một số đoạn của Vành đai 3 hiện chưa đạt tiêu chuẩn cao tốc hoàn chỉnh, ảnh hưởng đến khả năng khai thác.

Vì vậy, thành phố đã đề xuất phương án mở rộng toàn tuyến lên 8 làn xe theo quy hoạch, với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 60.000 tỷ đồng. Trong hai phương án được đưa ra, phương án đầu tư hoàn chỉnh 8 làn xe được đánh giá là tối ưu hơn, do tận dụng được hạ tầng đã có, đảm bảo an toàn giao thông và phù hợp với nhu cầu vận tải ngày càng tăng.

Một lợi thế lớn là công tác giải phóng mặt bằng đã được thực hiện ngay từ đầu theo quy mô hoàn chỉnh, giúp việc nâng cấp trong tương lai thuận lợi hơn. Dự án mở rộng dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026–2030, theo các hình thức đầu tư như đầu tư công hoặc đối tác công tư (PPP).

Khi hoàn thành, Vành đai 3 sẽ kết nối trực tiếp với hàng loạt tuyến cao tốc quan trọng như TP. Hồ Chí Minh – Trung Lương, TP. Hồ Chí Minh – Long Thành – Dầu Giây, Bến Lức – Long Thành, TP. Hồ Chí Minh – Mộc Bài và TP. Hồ Chí Minh – Chơn Thành. Tuyến đường không chỉ góp phần giảm ùn tắc giao thông khu vực trung tâm mà còn rút ngắn thời gian vận chuyển hàng hóa, giảm chi phí logistics và nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn vùng.

Với tiến độ thi công khẩn trương và định hướng đầu tư bài bản, Vành đai 3 được kỳ vọng sẽ trở thành trục giao thông huyết mạch, tạo nền tảng phát triển bền vững cho Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam trong những năm tới./.