Cước vận tải biển có thể tăng tới 80%, áp lực lan rộng lên chuỗi cung ứng

Theo Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam, giá nhiên liệu hàng hải (FO/DO) đã tăng mạnh từ mức 550–750 USD/tấn trước xung đột lên 1.100–2.000 USD/tấn hiện nay, tương đương mức tăng 100–120%. Trong khi đó, nhiên liệu chiếm 30–40% chi phí vận tải, buộc các hãng tàu phải điều chỉnh tăng giá cước.

Cước vận tải biển có thể tăng tới 80%, áp lực lan rộng lên chuỗi cung ứng

Tại thị trường nội địa, giá vận chuyển container đã tăng 7–12% từ giữa tháng 3/2026. Tuyến Hải Phòng – TP HCM hiện dao động 2,5–2,8 triệu đồng/container 20 feet và 4,8–5,3 triệu đồng/container 40 feet; chiều ngược lại từ TP HCM đi Hải Phòng ở mức 4,5–5 triệu đồng/container 20 feet và 6,8–7,3 triệu đồng/container 40 feet. Nhiều hãng tàu tiếp tục thông báo tăng thêm 17–30% vào cuối tháng, khiến mức tăng tích lũy trong thời gian ngắn ở mức cao.

Trên thị trường quốc tế, chỉ số Drewry World Container Index ghi nhận giá vận chuyển container tăng 12–15% so với trước xung đột, lên 2.300–2.500 USD/container 40 feet. Một số tuyến tăng mạnh hơn như châu Á – châu Âu tăng khoảng 20%, châu Á – Địa Trung Hải tăng khoảng 10%, lên 3.200–3.500 USD/container 40 feet.

Ngoài giá cước cơ bản, các hãng tàu đồng loạt áp dụng phụ phí chiến tranh và phụ phí nhiên liệu. Mức phụ thu phổ biến khoảng 70–80 USD/TEU với tuyến nội Á và 150 USD/TEU với tuyến châu Âu, châu Mỹ; một số hãng dự kiến nâng lên 200–250 USD/TEU từ tháng 4.

Theo Drewry, các hãng tàu lớn như MSC và CMA CGM đã điều chỉnh tăng giá từ ngày 22/3, đồng thời lên kế hoạch hủy chuyến trên nhiều tuyến lớn như châu Á – châu Âu và xuyên Thái Bình Dương, làm gia tăng áp lực thiếu hụt nguồn cung vận tải.

Cơ quan quản lý đưa ra hai kịch bản: nếu xung đột kéo dài dưới 30 ngày, tác động chủ yếu ngắn hạn, giá cước tăng nhẹ và gián đoạn cục bộ. Tuy nhiên, nếu kéo dài trên 30 ngày, giá cước có thể tăng 30–80% và duy trì ở mức cao, trong khi chuỗi cung ứng đối mặt nguy cơ đứt gãy, thời gian vận chuyển kéo dài.

Chi phí logistics leo thang được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến giá thành hàng hóa xuất nhập khẩu, làm suy giảm sức mua và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.

Trước diễn biến này, cơ quan quản lý kiến nghị tăng cường kiểm soát kê khai, niêm yết giá và phụ phí; làm việc với các hãng tàu nhằm ổn định năng lực vận chuyển, hạn chế tăng giá bất hợp lý. Về dài hạn, cần phát triển đội tàu biển quốc gia, đa dạng hóa thị trường, giảm phụ thuộc vào các tuyến rủi ro, đồng thời bình ổn giá nhiên liệu và đảm bảo nguồn cung trong nước.