Chấn chỉnh toàn diện công tác vệ sinh môi trường, xử lý rác thải rắn sinh hoạt hướng tới đô thị “Xanh – Sạch – Sáng”

Qua kiểm tra thực tế, công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn thành phố vẫn còn nhiều bất cập. Tình trạng xả rác bừa bãi tại các khu vực công cộng, điểm du lịch; việc tập kết rác không đúng nơi quy định; hạ tầng kỹ thuật phục vụ thu gom chưa đáp ứng yêu cầu; tần suất thu gom còn bất hợp lý… đã làm giảm sút đáng kể hình ảnh của thành phố Xanh - Sạch - Sáng, đồng thời ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cuộc sống của người dân và môi trường đô thị.

Trước thực tế trên, UBND thành phố yêu cầu các địa phương khẩn trương triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Cụ thể, UBND các quận, huyện, thị xã phải thành lập các đoàn kiểm tra chuyên trách để giám sát hoạt động của UBND cấp xã trong việc tổ chức thực hiện công tác vệ sinh môi trường. Đồng thời, cần kiểm tra, đánh giá toàn diện hoạt động của các đơn vị thu gom, vận chuyển rác thải sinh hoạt đang hoạt động trên địa bàn, từ phạm vi, tần suất thu gom đến năng lực hạ tầng kỹ thuật và hiệu quả phân loại rác tại nguồn. Từ đó, đề xuất giải pháp phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý chất thải.

Thành phố cũng yêu cầu các địa phương bố trí đầy đủ phương tiện, thiết bị thu gom rác thải tại các khu vực công cộng, công viên, bãi biển và tăng cường tần suất thu gom nhằm ngăn chặn tình trạng rác thải tồn đọng. Bên cạnh đó, mỗi địa phương phải chủ động xây dựng kế hoạch chuyển giao, tiếp nhận nhiệm vụ quản lý vệ sinh môi trường phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp dự kiến sẽ được triển khai trong thời gian tới.

Công tác truyền thông, tuyên truyền được đặc biệt nhấn mạnh. Thành phố yêu cầu phổ biến bằng hình ảnh và thông tin tại các khu vực công cộng về quy định bảo vệ môi trường, kèm theo việc công khai các chế tài xử phạt vi phạm theo Nghị định số 45/2022/NĐ-CP. Song song, các địa phương cần đề xuất cơ chế tài chính cụ thể nhằm đảm bảo công tác vệ sinh môi trường được triển khai đồng bộ, hiệu quả và bền vững.

Chính quyền thành phố cũng ràng buộc trách nhiệm rõ ràng đối với các tổ chức, cá nhân quản lý công viên, khu vui chơi giải trí, trung tâm thương mại, chợ, nhà ga, bến xe, bến cảng và các khu vực công cộng khác. Các đơn vị này có trách nhiệm bố trí nhân sự thu gom rác, làm vệ sinh môi trường trong phạm vi quản lý; tổ chức đội bảo vệ môi trường để kiểm tra, giám sát; lắp đặt công trình vệ sinh, hệ thống xử lý nước thải đạt chuẩn và ban hành nội quy, quy chế vệ sinh môi trường công khai. Đồng thời, cần chủ động phát hiện các hành vi vi phạm và kiến nghị xử lý theo quy định của pháp luật.

Tại cấp cơ sở, UBND xã, phường, thị trấn được giao nhiệm vụ yêu cầu các hộ kinh doanh dịch vụ ăn uống bố trí thùng rác tại từng bàn ăn, từng khu vực phục vụ để tránh tình trạng mất vệ sinh và mỹ quan đô thị. Chính quyền cơ sở cũng phải phối hợp với đơn vị thu gom để xác định cụ thể các vị trí đặt thùng rác, thời điểm tập kết rác, phổ biến mô hình tập kết hiệu quả đến từng hộ dân, không khuyến khích hình thức đặt rác bừa bãi tại hè phố hoặc trước nhà.

Một điểm mới được triển khai là việc thành lập đội kiểm tra môi trường tại mỗi xã, phường, thị trấn với sự tham gia của lực lượng công an cấp xã. Đội kiểm tra này sẽ có kế hoạch tuần tra định kỳ, sử dụng camera giám sát để phát hiện và xử lý hành vi vứt rác không đúng nơi quy định. Kết quả tuần tra, xử phạt sẽ được báo cáo định kỳ hằng tháng lên UBND cấp huyện và sau này là Sở Nông nghiệp và Môi trường khi thiết lập chính quyền địa phương hai cấp. UBND cấp xã phải chịu trách nhiệm nếu để xảy ra tình trạng rác thải không được thu gom, tồn đọng hoặc vứt bỏ bừa bãi trên địa bàn phụ trách.

Bên cạnh các giải pháp kiểm tra, xử lý, công tác tuyên truyền cũng được đẩy mạnh nhằm hướng dẫn người dân, cơ quan, tổ chức thực hiện đúng quy định về bảo vệ môi trường nơi công cộng; phân loại, chuyển rác vào các thùng chứa chuyên dụng; không để vật nuôi gây ô nhiễm môi trường. Chính quyền các cấp sẽ phối hợp làm việc, ký cam kết với các đơn vị quản lý khu vui chơi, giải trí, trung tâm thương mại, nhà ga, bến xe về việc thực hiện đúng quy định thu gom, xử lý rác. Đặc biệt, việc ký cam kết phân loại rác tại nguồn sẽ được triển khai rộng khắp tới từng hộ gia đình.

Đối với các đơn vị thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt, thành phố yêu cầu bố trí đầy đủ nhân lực, phương tiện đảm bảo thu gom rác đúng thời gian, đúng vị trí. Đồng thời, các đơn vị này có trách nhiệm đánh giá, kiểm tra hoạt động của các bộ phận cấp dưới; nếu phát hiện việc thu gom không đảm bảo yêu cầu vệ sinh, cần chấn chỉnh ngay. Các đơn vị cũng phải chủ động xây dựng phương án giá dịch vụ theo hướng dẫn của Sở Nông nghiệp và Môi trường để kịp thời ban hành giá dịch vụ thu gom, vận chuyển, xử lý rác phù hợp với điều kiện thực tiễn và yêu cầu bảo vệ môi trường.

Việc chấn chỉnh toàn diện công tác vệ sinh môi trường và xử lý chất thải rắn sinh hoạt lần này thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của chính quyền thành phố trong việc xây dựng một đô thị phát triển bền vững, văn minh và đáng sống. Với sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành và sự chung tay của người dân, kỳ vọng thành phố sẽ sớm lấy lại hình ảnh xanh - sạch - sáng, xứng đáng là đô thị kiểu mẫu trong bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng sống cho người dân.