Cao Bằng: Chủ động thích ứng phát triển đô thị miền núi bền vững

Trong những năm gần đây, biến đổi khí hậu đang tác động ngày càng rõ nét đến quá trình phát triển kinh tế – xã hội của các địa phương miền núi, với biểu hiện gia tăng các hiện tượng thời tiết cực đoan như mưa lớn kéo dài, lũ quét, sạt lở đất, ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thống hạ tầng kỹ thuật, an toàn đô thị và đời sống Nhân dân. Thực tiễn đó đặt ra yêu cầu phải đổi mới tư duy, phương pháp tiếp cận trong công tác quy hoạch, xây dựng và quản lý đô thị miền núi theo hướng thích ứng, an toàn và bền vững.

Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó, sáng 15/01/2026, Ủy ban nhân dân tỉnh Cao Bằng đã có buổi làm việc với Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng nhằm thống nhất nội dung, định hướng tổ chức Hội thảo khoa học “Đô thị miền núi thích ứng với biến đổi khí hậu cực đoan” – một sự kiện khoa học được tỉnh Cao Bằng xác định có ý nghĩa quan trọng, phục vụ trực tiếp công tác lãnh đạo, chỉ đạo và quản lý nhà nước trong lĩnh vực xây dựng và phát triển đô thị.

Hội thảo khoa học gắn với yêu cầu phát triển thực tiễn của tỉnh Cao Bằng

Ngay từ đầu buổi làm việc, lãnh đạo UBND tỉnh Cao Bằng đã khẳng định việc tổ chức Hội thảo khoa học cần xuất phát từ yêu cầu thực tiễn của địa phương, đảm bảo gắn kết chặt chẽ giữa nghiên cứu khoa học với công tác lãnh đạo, chỉ đạo và điều hành phát triển đô thị.

Phát biểu tại buổi làm việc, TS Lê Hải Hòa, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng, nhấn mạnh: Cao Bằng là tỉnh miền núi biên giới, có địa hình chia cắt mạnh, điều kiện tự nhiên phức tạp, trong khi hệ thống hạ tầng đô thị còn nhiều hạn chế. Biến đổi khí hậu với các hiện tượng mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất đang tạo ra nhiều thách thức mới đối với công tác quy hoạch, đầu tư xây dựng và quản lý đô thị.

Theo đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh, việc tổ chức Hội thảo khoa học về đô thị miền núi thích ứng với biến đổi khí hậu không chỉ nhằm trao đổi học thuật, mà quan trọng hơn là tiếp cận các luận cứ khoa học, các kinh nghiệm thực tiễn trong và ngoài nước, làm cơ sở tham khảo cho tỉnh trong quá trình xây dựng chiến lược, chương trình, đề án và các đồ án quy hoạch đô thị trong thời gian tới. Hội thảo cần bảo đảm tính thiết thực, bám sát yêu cầu phát triển của địa phương, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về xây dựng và phát triển đô thị.

Góp phần nâng cao chất lượng công tác quy hoạch, quản lý đô thị miền núi

Một trong những mục tiêu xuyên suốt của Hội thảo là góp phần nâng cao chất lượng công tác quy hoạch và quản lý đô thị miền núi trong điều kiện biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.

Theo định hướng thống nhất giữa UBND tỉnh Cao Bằng và Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng, Hội thảo sẽ tập trung trao đổi các vấn đề khoa học và thực tiễn đang đặt ra đối với đô thị miền núi trong bối cảnh biến đổi khí hậu cực đoan.

Trọng tâm đầu tiên là các nội dung liên quan đến quy hoạch đô thị miền núi thích ứng với biến đổi khí hậu, trong đó làm rõ yêu cầu tích hợp các yếu tố rủi ro thiên tai, khí hậu vào công tác lập và quản lý quy hoạch; định hướng phát triển không gian đô thị phù hợp với điều kiện địa hình, thủy văn, sinh thái đặc thù của khu vực miền núi.

Bên cạnh đó, Hội thảo sẽ dành dung lượng thảo luận đáng kể về hạ tầng kỹ thuật đô thị, đặc biệt là hệ thống thoát nước mưa, điều tiết nước và phòng, chống ngập úng, lũ quét. Các giải pháp kỹ thuật, công nghệ và mô hình quản lý hạ tầng thích ứng với điều kiện mưa lớn cực đoan, địa hình dốc sẽ được các chuyên gia phân tích, đánh giá trên cơ sở khoa học và kinh nghiệm thực tiễn.

Một nội dung quan trọng khác là hạ tầng giao thông và công trình giao thông miền núi trong điều kiện biến đổi khí hậu. Hội thảo dự kiến tập trung trao đổi về các giải pháp quy hoạch, thiết kế, xây dựng và quản lý công trình giao thông nhằm giảm thiểu rủi ro sạt lở, bảo đảm an toàn, thông suốt và bền vững cho hệ thống giao thông đô thị và liên vùng.

Đáng chú ý, Hội thảo cũng sẽ đi sâu vào việc ứng dụng dữ liệu, công nghệ và các mô hình mô phỏng trong quy hoạch và quản lý đô thị, như dữ liệu mưa (IDF), mô hình địa hình số (DEM), các mô hình mô phỏng 2D/3D… Đây được xem là hướng tiếp cận hiện đại, góp phần nâng cao chất lượng dự báo, phân tích và hỗ trợ ra quyết định trong công tác quản lý đô thị miền núi.

Phát huy vai trò tham mưu, tổ chức của Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng

Khẳng định vai trò đồng hành cùng địa phương, TS. Ngô Anh Tuấn, Giám đốc Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng, cho biết: “Hội thảo khoa học về đô thị miền núi thích ứng với biến đổi khí hậu cực đoan được Học viện xác định là hoạt động khoa học có ý nghĩa thiết thực, gắn chặt với yêu cầu quản lý nhà nước và thực tiễn phát triển của địa phương. Học viện sẽ đồng hành cùng tỉnh Cao Bằng trong việc xây dựng nội dung khoa học, huy động đội ngũ chuyên gia, bảo đảm các tham luận có chất lượng, có khả năng tham khảo và vận dụng trong công tác quy hoạch, xây dựng và quản lý đô thị miền núi.”

Theo Giám đốc Học viện, trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ được giao, Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng sẽ chủ trì tham mưu về nội dung khoa học của Hội thảo; phối hợp tuyển chọn các bài tham luận, tổ chức phản biện khoa học, đồng thời biên tập và xuất bản Kỷ yếu Hội thảo và bộ khuyến nghị khoa học – kỹ thuật. “Mục tiêu cao nhất là để các kết quả của Hội thảo thực sự trở thành nguồn tài liệu tham khảo có giá trị, hỗ trợ công tác chỉ đạo, điều hành của tỉnh trong phát triển đô thị miền núi theo hướng bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu,” đồng chí nhấn mạnh.

Kỳ vọng tạo nền tảng cho hợp tác lâu dài, hiệu quả

Buổi làm việc giữa UBND tỉnh Cao Bằng và Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng cũng thống nhất chủ trương xây dựng Biên bản ghi nhớ hợp tác, coi Hội thảo khoa học “Đô thị miền núi thích ứng với biến đổi khí hậu cực đoan” là hoạt động khởi đầu, tạo tiền đề cho việc triển khai các chương trình nghiên cứu, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ và tư vấn chính sách trong thời gian tới.

Với sự chuẩn bị nghiêm túc, bài bản và sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền địa phương và cơ sở đào tạo – nghiên cứu chuyên ngành, Hội thảo được kỳ vọng sẽ trở thành diễn đàn khoa học có giá trị, đóng góp thiết thực vào quá trình phát triển đô thị Cao Bằng theo hướng an toàn, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.