Huế: Cảnh báo mất an toàn hàng loạt hồ, đập thủy lợi trước mùa mưa lũ đến sớm

Khảo sát thực tế cho thấy, nhiều công trình thủy lợi tại các huyện, thị xã vùng ven như Phú Lộc, Phong Điền, Quảng Điền đang trong tình trạng hư hỏng, xuống cấp sau nhiều năm khai thác. Cụ thể, tại huyện Phú Lộc, các hồ chứa nước Bến Ván 1, Bến Ván 2 (xã Lộc Bổn) xuất hiện hư hỏng nghiêm trọng tại mặt đập, thân đập và mái hạ lưu. Hồ Thủy Yên (xã Lộc Thủy) cũng bị sạt lở phần đuôi tràn.

Tại thị xã Phong Điền và huyện Quảng Điền, hàng loạt hồ, đập như Trằm Giàng, Trằm Nãi, đập Bao, Đồng Bào, Thủy Lập đã được xây dựng từ hàng chục năm trước, nay đã xuống cấp nghiêm trọng trong khi vẫn nằm sát khu dân cư, tiềm ẩn rủi ro lớn trong mùa mưa bão. Nhiều công trình không có đường cứu hộ, bị ngập khi nước lũ dâng, thiếu hệ thống quan trắc, không có cửa van điều tiết và chưa được xây dựng quy trình vận hành. Cỏ dại mọc rậm rạp trên thân đập, bảng tên và biển báo nguy hiểm bị hư hỏng gây khó khăn cho công tác kiểm tra, giám sát an toàn.

Hiện toàn TP Huế có 56 hồ chứa thủy lợi lớn nhỏ, 275 đập dâng cùng hơn 50 hồ chứa nhỏ khác, cung cấp nước cho khoảng 62.000 ha đất nông nghiệp và hơn 1,2 tỷ m³ nước phục vụ sinh hoạt, sản xuất mỗi năm. Đây là hệ thống công trình đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong điều tiết nguồn nước, chống hạn, chống lũ, phát điện và bảo vệ môi trường.

Trước thực trạng đáng báo động trên, ông Nguyễn Đình Đức, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Huế, cho biết: “Sở đã chỉ đạo các địa phương, đơn vị thành lập đoàn kiểm tra, rà soát toàn bộ hồ chứa, đập thủy lợi để có phương án xử lý cụ thể, sát với thực tế. Ưu tiên sửa chữa khẩn cấp các hạng mục hư hỏng nhằm đảm bảo an toàn công trình trong mùa mưa bão 2025”.

Cùng với đó, ngành chức năng yêu cầu các đơn vị tăng cường theo dõi mực nước tại các hồ chứa, sông, suối ở vùng hạ du và vùng trũng thấp để chủ động điều tiết; bố trí đủ nhân lực vận hành có chuyên môn; thường xuyên kiểm tra an toàn công trình, kể cả trong điều kiện thời tiết bình thường nhằm kịp thời phát hiện và xử lý ngay từ giờ đầu nếu có sự cố xảy ra.

Về lâu dài, TP Huế sẽ tổ chức kiểm định định kỳ 5 năm/lần đối với các hồ, đập, đồng thời đưa các công trình xuống cấp vào kế hoạch đầu tư công trung hạn và hàng năm để bố trí kinh phí duy tu, nâng cấp đồng bộ.

Theo thống kê từ Công ty TNHH Nhà nước MTV Quản lý và Khai thác công trình thủy lợi tỉnh, hiện có khoảng 12 công trình cần sửa chữa gấp, chủ yếu ở huyện A Lưới và Phú Lộc, với tổng kinh phí dự kiến lên đến 16,6 tỷ đồng.

Trước diễn biến khí hậu ngày càng cực đoan, việc đảm bảo an toàn hệ thống công trình thủy lợi không chỉ là nhiệm vụ cấp bách trước mắt mà còn là giải pháp căn cơ để ổn định sản xuất nông nghiệp, bảo vệ môi trường và an toàn tính mạng người dân tại TP Huế.