10 sự kiện nổi bật của ngành Giao thông vận tải năm 2025

1. Hạ tầng giao thông bứt phá với 53 dự án được hoàn thành và khởi công

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Việt Hùng cho biết, năm 2025, Bộ đã triển khai và hoàn thành tổng cộng 53 dự án, trong đó có 15 dự án khởi công mới và 38 dự án hoàn thành, đưa vào khai thác.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Việt Hùng, số lượng dự án được khởi công và hoàn thành trong năm qua cao hơn rõ rệt so với các năm trước phản ánh nỗ lực tập trung chỉ đạo và tổ chức thực hiện các công trình trọng điểm. Việc sớm đưa dự án vào khai thác không chỉ phát huy hiệu quả đầu tư mà còn tạo dư địa cho tăng trưởng trong những năm tiếp theo.

Trong cơ cấu đầu tư hạ tầng, lĩnh vực đường bộ tiếp tục giữ vai trò trụ cột; năm 2025, ngành giao thông ghi nhận 13 dự án đường bộ được khởi công và 28 dự án hoàn thành.

Bên cạnh đường bộ, các lĩnh vực hạ tầng khác cũng ghi nhận chuyển động tích cực; năm 2025, ngành đường sắt khởi công 2 dự án và hoàn thành 7 dự án; lĩnh vực hàng không có thêm 1 dự án đưa vào khai thác. Giai đoạn 2020 - 2025, tổng công suất khai thác của các cảng hàng không trên cả nước tăng từ 92,4 triệu lên khoảng 155 triệu hành khách mỗi năm, tương đương mức tăng 1,6 lần.

Ở lĩnh vực hàng hải và đường thủy nội địa, năm 2025 có thêm 2 dự án hoàn thành. Trong 5 năm qua, năng lực hệ thống cảng biển quốc gia tăng khoảng 1,3 lần, từ 730 triệu tấn lên gần 900 triệu tấn mỗi năm, tạo thêm dư địa cho hoạt động xuất nhập khẩu và phát triển kinh tế biển.

2. Đột phá về thể - bệ phóng cho hạ tầng giao thông

Năm 2025 được đánh dấu là giai đoạn “bứt phá” trong hiện đại hóa quản lý và phát triển hạ tầng giao thông tại Việt Nam, nhờ những đột phá về thể chế và chính sách. Bộ Giao thông vận tải đã chủ động xây dựng và trình Quốc hội ban hành các cơ chế, chính sách mới, nổi bật là phân cấp, phân quyền, giảm thủ tục hành chính và tăng hiệu quả quản lý địa phương, tạo điều kiện thuận lợi cho đầu tư và triển khai các dự án hạ tầng trọng điểm.

Những cải cách này đã khơi thông nguồn lực xã hội, nâng cao tính chủ động của địa phương trong quản lý dự án và mở ra không gian áp dụng cơ chế đặc thù cho các công trình chiến lược như cao tốc, đường sắt, cảng biển và hàng không. Điển hình là việc Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư các dự án trọng điểm, trong đó có đường sắt cao tốc Bắc – Nam, đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng và sân bay Gia Bình.

Các dự án này được phát hành trái phiếu Chính phủ để bổ sung phần vốn thiếu, đồng thời huy động vốn ODA, vốn vay nước ngoài mà không phải lập đề xuất riêng cho nguồn vốn vay, tạo thuận lợi đáng kể cho triển khai.

Theo ông Chu Văn Tuân, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đường sắt (Bộ Xây dựng), những cơ chế đặc thù này là bệ phóng quan trọng để tháo gỡ vướng mắc trong các dự án có công nghệ hiện đại và nguồn vốn lớn. Ông nhấn mạnh, việc triển khai các dự án đường sắt hiện đại là thách thức không chỉ với Ban Quản lý dự án đường sắt mà còn với các cơ quan liên quan, từ công tác lập, thẩm định đến phê duyệt, nhưng đây cũng là cơ hội để áp dụng cơ chế linh hoạt và nâng cao năng lực quản lý.

Nhờ những đột phá thể chế này, năm 2025 trở thành bước ngoặt giúp thúc đẩy tiến độ các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm, mở ra cơ hội phát triển đồng bộ, hiện đại và bền vững cho hệ thống giao thông quốc gia.

3. Hiện đại hóa trong quản lý giao thông vận tải

Năm 2025, ngành giao thông vận tải ghi dấu bước tiến mạnh mẽ trong hiện đại hóa quản lý, với các giải pháp nâng cao hiệu quả, minh bạch và thuận tiện cho người dân. Những cải cách này không chỉ tối ưu hóa quản lý, mà còn hướng tới giao thông an toàn, thông minh và bền vững.

Một trong những điểm nhấn là đề xuất cấp giấy phép lái xe điện tử, giúp người dân thực hiện thủ tục trực tuyến, tiết kiệm thời gian và chi phí, đồng thời kết nối dữ liệu với hệ thống quản lý giao thông, phục vụ giám sát và kiểm soát thời gian thực.

Bên cạnh đó, quy trình sát hạch lái xe được chuẩn hóa và ứng dụng công nghệ, nâng cao chất lượng đào tạo, giảm thiểu gian lận và đảm bảo người lái xe đạt chuẩn an toàn ngay từ giai đoạn đầu.

Đáng chú ý, việc bỏ quy định cấm lái xe quá 48 giờ/lần trong một số trường hợp hợp lý, tạo linh hoạt cho lái xe chuyên nghiệp và vận tải hàng hóa, đồng thời vẫn bảo đảm giám sát chặt chẽ thông qua thiết bị điện tử và Camera AI.

Những cải cách này không chỉ là thủ tục hành chính, mà còn là bước tiến chiến lược đưa ngành giao thông Việt Nam tiến gần hơn tới mô hình đô thị thông minh, vận hành hiệu quả và thân thiện môi trường. Kết hợp công nghệ số, Camera AI và cơ chế linh hoạt, ngành giao thông đang từng bước tối ưu hóa vận hành, giảm ùn tắc và nâng cao trải nghiệm cho người dân.

4. Camera AI – Giám sát giao thông thông minh

Trong bối cảnh giao thông đô thị ngày càng đông đúc, việc quản lý phương tiện, đảm bảo an toàn và giảm ùn tắc trở thành thách thức lớn. Trước yêu cầu này, Camera AI – hệ thống giám sát giao thông thông minh đã trở thành giải pháp then chốt, nâng cao hiệu quả quản lý, giảm tai nạn và hướng tới đô thị thông minh.

Camera AI không chỉ ghi hình, mà còn sử dụng trí tuệ nhân tạo để nhận diện, phân loại phương tiện, phát hiện vi phạm và cảnh báo kịp thời các tình huống nguy hiểm. Khi kết nối với dữ liệu thu phí điện tử, bản đồ thông minh và cảm biến giao thông, hệ thống cho phép dự đoán luồng xe, phân luồng thông minh và tối ưu hóa lưu thông, vượt trội so với các camera giám sát truyền thống.

Hệ thống còn góp phần tăng cường an toàn và minh bạch, giảm ùn tắc, giảm tai nạn và hỗ trợ hoạch định chính sách giao thông. Dữ liệu Camera AI giúp cơ quan quản lý giám sát tình hình thực tế, phân tích hành vi tham gia giao thông, đồng thời cung cấp thông tin minh bạch cho người dân và doanh nghiệp.

Theo các chuyên gia, Camera AI là bước đi then chốt hướng tới giao thông thông minh và bền vững, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số ngành giao thông vận tải. Đây không chỉ là công cụ quản lý mà còn là trợ thủ thông minh của đô thị, giữ nhịp cho giao thông thông suốt, an toàn và thân thiện môi trường.

5. Hà Nội cấm xe xăng tại Vành đai 1: Bước ngoặt giao thông xanh

Vành đai 1 được xem là “trái tim” giao thông của Hà Nội, nơi tập trung nhiều tuyến đường huyết mạch và lưu lượng phương tiện cao. Trong những năm gần đây, tình trạng ùn tắc giao thông, khói bụi và tiếng ồn ở khu vực này luôn là vấn đề nóng, ảnh hưởng trực tiếp tới môi trường và sức khỏe cộng đồng. Việc cấm xe xăng sẽ tạo cơ hội thúc đẩy sử dụng phương tiện thân thiện môi trường, đặc biệt là xe điện, xe hybrid và phương tiện công cộng.

Theo Sở Giao thông vận tải Hà Nội, lệnh cấm xe xăng tại Vành đai 1 được thực hiện từng bước, đi kèm với các giải pháp đồng bộ như: mở rộng làn đường dành cho xe buýt, phát triển trạm sạc xe điện, tăng cường giám sát giao thông thông minh và nâng cao nhận thức người dân. Việc này không chỉ giảm lượng khí thải CO2, NOx mà còn góp phần giảm ùn tắc, tai nạn giao thông, đồng thời khuyến khích hình thành thói quen đi lại xanh.

Các chuyên gia giao thông và môi trường đánh giá, quyết định này là bước đột phá về chính sách, mở đường cho các bước triển khai tương tự tại các thành phố lớn khác trên cả nước. Không chỉ cải thiện môi trường đô thị, lệnh cấm còn thúc đẩy các doanh nghiệp tham gia thị trường xe điện, từ sản xuất, lắp ráp tới cung cấp dịch vụ, tạo động lực cho sự phát triển kinh tế xanh và bền vững.

Theo đó, từ năm 2026, Hà Nội chính thức triển khai lệnh cấm xe xăng tại khu vực Vành đai 1, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong lộ trình phát triển giao thông xanh, giảm ô nhiễm môi trường và nâng cao chất lượng sống cho người dân thủ đô. Quyết định này không chỉ là một giải pháp kỹ thuật mà còn là bước đi chiến lược hướng tới thành phố hiện đại, thông minh và bền vững.

6. Sân bay Long Thành đón chuyến bay chính thức đầu tiên vào ngày 19/12

Sáng 19/12/2025, 3 hãng hàng không Vietnam Airlines, Vietjet Air và Bamboo Airways đã thực hiện các chuyến bay chính thức đầu tiên tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành (sân bay Long Thành). Đây là 3 chuyến bay đánh dấu cột mốc lịch sử khai trương sân bay lớn nhất nước ta.

Sau 5 năm liên tục đẩy nhanh tiến độ thi công gắn với bảo đảm chất lượng sân bay Long Thành, “công trình thế kỷ” biểu tượng cho khát vọng đất nước tiến vào kỷ nguyên mới đã đón 3 chuyến bay khai trương. Cột mốc quan trọng này thúc đẩy các đơn vị liên quan gấp rút phấn đấu về đích, hoàn thiện toàn bộ hạ tầng kỹ thuật để sớm đưa công trình vào khai thác thương mại vài tháng tới.

Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam, đơn vị chủ đầu tư Dự án thành phần 3, Dự án đầu tư xây dựng sân bay Long Thành, cho biết, thời gian qua, tất cả các gói thầu của dự án đang được tổ chức thi công đồng loạt trên toàn bộ mặt bằng công trường theo đúng tinh thần “vượt nắng, thắng mưa, không thua gió bão”, “3 ca, 4 kíp”, thi công “xuyên lễ, xuyên Tết, xuyên ngày nghỉ”.

Sân bay Long Thành được xây dựng trên diện tích hơn 5.000ha tại xã Long Thành, tỉnh Đồng Nai. Dự án có tổng mức đầu tư khái toán là hơn 16 tỷ USD, chia thành 3 giai đoạn. Trong đó, giai đoạn 1 là hơn 5,4 tỷ USD, với công suất 25 triệu hành khách/năm và 1,2 triệu tấn hàng hóa/năm.

Sau khi hoàn thành tất cả các giai đoạn, sân bay quốc tế Long Thành sẽ đạt công suất lên đến 100 triệu hành khách/năm và trở thành sân bay lớn nhất nước ta, có chức năng trung chuyển trong khu vực Đông Nam Á, cạnh tranh với các sân bay lớn trên thế giới.

7. Khánh thành cầu Phong Châu - công trình biểu tượng của sự hồi sinh

Sáng 28/9, tại Km18+206 Quốc lộ 32C, xã Phùng Nguyên, tỉnh Phú Thọ, Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với tỉnh Phú Thọ tổ chức khánh thành và thông xe Dự án đầu tư xây dựng cầu Phong Châu mới - Quốc lộ 32C, tỉnh Phú Thọ theo Lệnh xây dựng công trình khẩn cấp.

Dự và phát biểu tại buổi lễ, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh: Cầu Phong Châu được khánh thành thể hiện nhịp cầu nối liền và sự gắn kết giữa nhân dân với Đảng, Nhà nước; nhịp cầu hàn gắn vết thương và nhân lên niềm hạnh phúc.

Dự án xây dựng cầu Phong Châu mới được triển khai từ cuối năm 2024 theo Lệnh xây dựng công trình khẩn cấp thay thế cầu cũ bị sập do bão Yagi vào tháng 9/2024. Cầu xây dựng trên Quốc lộ 32C, tỉnh Phú Thọ có tổng mức đầu tư hơn 635 tỉ đồng. Sau khi hoàn thành, dự án với tổng chi phí khoảng hơn 438 tỷ đồng, còn dư khoảng hơn 196 tỷ đồng. Công trình được thiết kế với cầu chính có chiều dài 383 m, đoạn đường dẫn lên cầu về phía xã Phùng Nguyên dài 113m, phía xã Vạn Xuân dài 155m, bề mặt rộng 20,5m.

Thủ tướng cho rằng việc khánh thành Cầu Phong Châu mới có ý nghĩa nhằm khắc phục hậu quả của bão Yagi, mang lại cuộc sống bình yên cho nhân dân; kết nối kinh tế 2 bờ sông Hồng của tỉnh Phú Thọ; đảm bảo an ninh, quốc phòng, đảm bảo cuộc sống bình thường của người dân. Qua đó thể hiện tinh thần, ý chí của quân đội, tô thắm truyền thống bộ đội cụ Hồ; thể hiện quân dân cùng ý chí, quyết tâm, đồng lòng thực hiện công trình.

8. Kỳ tích vượt mục tiêu 3.000 km đường bộ cao tốc

Theo Bộ Xây dựng, đến hết năm 2025, cả nước hoàn thành 3.803 km (gồm 3.345 km tuyến chính và 458 km đường dẫn), vượt mục tiêu 3.000 km cao tốc đề ra. Đây là bước tiến vượt bậc so với giai đoạn 2001-2010 (89 km) và 2011-2020 (1.163 km). Riêng 5 năm gần đây, ngành giao thông hoàn thành khoảng 2.000 km, gần gấp đôi 10 năm trước đó.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn nhìn nhận việc đưa vào khai thác hơn 3.000 km cao tốc là "kỳ tích lớn", minh chứng cho thành quả phát triển hạ tầng chiến lược và quyết tâm xây dựng đất nước hiện đại. Hành trình này được xem là cuộc "cách mạng" về tư duy quản lý và là "thao trường" hun đúc khát vọng của con người Việt Nam.

Với lộ trình mở rộng lên 5.000 km vào năm 2030, hệ thống giao thông hiện đại sẽ trở thành nền tảng phát triển logistics quốc gia, thúc đẩy đô thị hóa vùng ven và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế cho Việt Nam.

9. Đường sắt, metro đồng loạt khởi động

Bên cạnh hàng không và đường bộ, lĩnh vực đường sắt và cảng biển cũng ghi nhận những chuyển động mang tính bước ngoặt. Ngày 19/12, dự án đường sắt Lào Cai – Hà Nội - Hải Phòng với tổng đầu tư hơn 203.000 tỷ đồng khởi công. Đây được xem là trục vận tải chiến lược, kết nối hành lang kinh tế từ biên giới phía Bắc thẳng ra các cảng biển lớn.

Tại các thành phố, hệ thống đường sắt đô thị (metro) cũng tăng tốc sau nhiều năm đình trệ. Hà Nội bắt đầu triển khai tuyến số 2 (Nam Thăng Long - Trần Hưng Đạo) và tuyến số 5 (Văn Cao - Hòa Lạc). Trong khi đó, TP HCM khởi công xây dựng metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương) và tuyến Bến Thành - Cần Giờ.

Đặc biệt, dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam đã được đưa vào chương trình nghị sự để làm rõ phương án đầu tư, lộ trình và vai trò giữa Nhà nước với doanh nghiệp nhằm thu hút vốn xã hội. Dù chưa bước vào giai đoạn thi công chính thức, việc định hình chính sách, xây dựng các khu tái định cư dọc tuyến tại nhiều tỉnh thành và giải phóng mặt bằng được xem là tiền đề quan trọng cho dự án trọng điểm quốc gia này.

10. Hạ tầng cảng biển bứt tốc ở cả 3 miền

Tại miền Bắc, các bến container số 5, 6 cảng Lạch Huyện (Hải Phòng) đi vào khai thác. Với khả năng tiếp nhận tàu container lớn nhất thế giới, cảng cho phép hàng hóa xuất khẩu Việt Nam đi thẳng sang châu Âu, Mỹ mà không cần trung chuyển.

Tại miền Trung, cảng Liên Chiểu (Đà Nẵng) đang triển khai các hạng mục chính để trở thành một "siêu" cảng container, kỳ vọng mở ra không gian logistics mới cho miền Trung và hành lang kinh tế Đông Tây.

Tại miền Nam, cụm cảng Cái Mép - Thị Vải tiếp tục được mở rộng đoạn luồng và tăng độ sâu. Việc đón được tàu trọng tải lớn từ 160.000 đến 200.000 DWT giúp nâng cao năng lực khai thác, khẳng định vị thế cảng cửa ngõ trung chuyển quốc tế.

Khải Anh

Theo Tạp chí Môi trường Giao thông