Thủ tục nâng cấp từ bến lên cảng thủy nội địa được đơn giản hóa từ ngày 1/7/2026
Từ ngày 1/7/2026, các bến thủy nội địa có quy mô phù hợp với quy hoạch cảng thủy sẽ được chuyển đổi thành cảng thủy nội địa với thủ tục đơn giản hơn, thời gian giải quyết hồ sơ được rút ngắn theo quy định mới của Bộ Xây dựng.
Theo Thông tư số 21/2026/TT-BXD quy định về quản lý kết cấu hạ tầng đường thủy nội địa, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, nhiều thủ tục liên quan đến việc chuyển đổi, nâng cấp từ bến thủy nội địa lên cảng thủy nội địa được cắt giảm, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và địa phương trong quá trình đầu tư, khai thác hạ tầng đường thủy.
Thông tư này đồng thời thay thế Thông tư số 15/2016/TT-BGTVT trước đây.
Hai điều kiện để bến thủy được nâng cấp thành cảng
Theo quy định mới, bến thủy nội địa được chuyển đổi thành cảng thủy nội địa khi đáp ứng đồng thời hai điều kiện gồm: đã được cơ quan có thẩm quyền công bố là bến thủy nội địa và phù hợp với quy hoạch cảng thủy nội địa đã được phê duyệt.
Việc chuyển đổi được thực hiện theo hai trường hợp: bến thủy không phải cải tạo, nâng cấp công trình và bến thủy phải cải tạo, nâng cấp để đáp ứng tiêu chuẩn cảng thủy.
Bến thủy không cần nâng cấp được chuyển đổi thành cảng thủy nếu phù hợp quy hoạch và có thông số kỹ thuật phù hợp.
Rút gọn hồ sơ đối với bến đủ điều kiện kỹ thuật
Đối với các bến thủy có quy mô, thông số kỹ thuật phù hợp với cấp kỹ thuật của cảng thủy đã được quy hoạch và không phải thực hiện cải tạo, nâng cấp công trình, chủ bến chỉ cần gửi hồ sơ đề nghị công bố cảng đến cơ quan có thẩm quyền.
Cơ quan tiếp nhận hồ sơ có thể là Bộ Xây dựng, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam hoặc Sở Xây dựng theo phân cấp quản lý.
Thành phần hồ sơ gồm văn bản đề nghị công bố cảng và hồ sơ kiểm tra, tính toán hiện trạng bến thủy do đơn vị tư vấn có đủ tư cách pháp nhân thực hiện.
So với quy định trước đây, nhiều loại giấy tờ đã được cắt giảm như văn bản thỏa thuận thông số kỹ thuật, bản vẽ hoàn công bến thủy, bản vẽ mặt bằng công trình, vùng đất, vùng nước của bến thủy...
Đáng chú ý, thời gian giải quyết hồ sơ được rút ngắn xuống còn 4 ngày làm việc, giảm một ngày so với quy định cũ.
Bến phải cải tạo, nâng cấp cần lấy ý kiến trước khi thực hiện
Đối với các bến thủy phù hợp quy hoạch nhưng chưa đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật của cảng và cần cải tạo, nâng cấp công trình, chủ bến phải gửi văn bản đề nghị đến cơ quan có thẩm quyền để lấy ý kiến chấp thuận trước khi triển khai.
Nội dung xem xét gồm quy mô công trình, thời gian thi công, mức độ ảnh hưởng đến hoạt động giao thông đường thủy và các yếu tố liên quan.
Sau khi được chấp thuận, chủ bến phải thông báo kế hoạch thi công cho Cảng vụ hoặc cơ quan quản lý đường thủy nội địa địa phương theo thẩm quyền trước khi triển khai cải tạo.
Khi hoàn thành việc nâng cấp, đơn vị quản lý khai thác phải thực hiện thủ tục công bố mở cảng thủy nội địa theo quy định.
Quy định mới về cải tạo, nâng cấp cảng, bến và khu neo đậu
Thông tư 21/2026/TT-BXD cũng bổ sung quy định đối với các cảng thủy nội địa, bến thủy nội địa và khu neo đậu khi thực hiện cải tạo, nâng cấp nhằm thay đổi quy mô hoặc công năng khai thác so với quyết định công bố trước đó.
Theo đó, chủ công trình phải gửi văn bản đề nghị đến cơ quan quản lý có thẩm quyền để được xem xét, chấp thuận chủ trương nâng cấp, đồng thời thông báo cho cơ quan Cảng vụ trước khi thi công.
Thời gian giải quyết hồ sơ cải tạo, nâng cấp được quy định tối đa 4 ngày làm việc.
Bên cạnh việc tuân thủ các quy định chuyên ngành đường thủy nội địa, chủ đầu tư còn phải thực hiện đầy đủ các quy định của pháp luật về xây dựng trong quá trình cải tạo, nâng cấp công trình.
Việc đơn giản hóa thủ tục hành chính được kỳ vọng sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển hệ thống cảng thủy nội địa, nâng cao năng lực khai thác vận tải thủy, góp phần thúc đẩy logistics và giảm áp lực cho vận tải đường bộ.
