Hoàn thiện “khung chuẩn” cho đường sắt đô thị
Bộ Xây dựng xin ý kiến rộng rãi đối với dự thảo Tiêu chuẩn Việt Nam “Ứng dụng đường sắt - cơ sở hạ tầng - tham số thiết kế tuyến cho đường sắt đô thị” nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý Nhà nước, đảm bảo an toàn xây dựng tuyến.
Dự thảo bộ Tiêu chuẩn Việt Nam "Ứng dụng đường sắt - cơ sở hạ tầng - tham số thiết kế tuyến cho đường sắt đô thị" do Trường Đại học Công nghệ GTVT chủ trì xây dựng.
Theo đơn vị soạn thảo, việc xây dựng tiêu chuẩn này thực sự cần thiết, nhất là trong điều kiện Việt Nam đang phát triển mạnh đầu tư đường sắt đô thị nhưng chưa có hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật đồng bộ về loại hình giao thông này.
Theo quy hoạch (cập nhật đến tháng 12/2023), đến năm 2050, trên địa bàn 7 tỉnh/thành phố thuộc Trung ương sẽ có trên 680km với các loại hình đường sắt khác nhau. Một số tuyến tại Hà Nội, TP.HCM đã được triển khai đầu tư, khai thác vận hành.

Theo đơn vị soạn thảo, việc xây dựng tiêu chuẩn, quy chuẩn đường sắt đô thị mang tính cấp thiết
Tuy nhiên, do Việt Nam chưa có hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật đường sắt đô thị, nên khi triển khai từng dự án này đã áp dụng một số tiêu chuẩn tại các Tiêu chuẩn Việt Nam có liên quan và nhiều tiêu chuẩn nước ngoài. Điều này dẫn đến nảy sinh nhiều bất cập trong quá trình thực hiện dự án như: Phải sửa đổi, bổ sung tiêu chuẩn nhiều lần; kéo dài thời gian do phải giải quyết các thủ tục, tác động đến điều chỉnh tổng mức đầu tư dự án; đồng thời khó kiểm soát giá cả của sản phẩm công nghệ.
Vì vậy, theo trường Đại học Công nghệ GTVT, việc xây dựng, công bố, ban hành Tiêu chuẩn Việt Nam "Ứng dụng đường sắt - cơ sở hạ tầng - tham số thiết kế tuyến cho đường sắt đô thị" sẽ góp phần hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật đồng bộ, đầy đủ, đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước, các hoạt động trong xây dựng tuyến đường sắt đô thị, đảm bảo an toàn.
Đồng thời, qua đó khuyến khích áp dụng các công nghệ tiên tiến, nâng cao năng suất lao động, chống thất thoát lãng phí; hướng tới các tiêu chí xanh, tiết kiệm tài nguyên, năng lượng, bảo vệ môi trường, phát triển bền vững, bảo vệ an ninh quốc gia.
Về ray, tiêu chuẩn áp dụng cho các hệ thống đường sắt sử dụng bánh thép chạy trên ray thép đế bằng hoặc ray thép có rãnh. Không áp dụng với các hệ thống đường sắt có kết cấu đặc thù như đường sắt răng cưa, đường sắt leo núi và các loại hình đường sắt kéo bằng cáp khác.
Tiêu chuẩn này xác định các tham số, quy định các quy tắc và giới hạn cho khổ đường sắt danh định 1435mm với tốc độ cho phép lên đến 120km/h. Đối với các khổ đường sắt danh định khác, tiêu chuẩn này quy định các nguyên tắc quy đổi được sử dụng để xác định các giới hạn.