Xe bị lệch lái, vô lăng rung: Khi nào cần cân bằng lốp, căn chỉnh thước lái?

Theo các chuyên gia kỹ thuật ô tô, cân bằng lốp và căn chỉnh thước lái là hai hạng mục bảo dưỡng khác nhau, dù cùng ảnh hưởng đến độ ổn định của xe.

Cân bằng lốp nhằm xử lý tình trạng phân bố trọng lượng không đều giữa lốp và mâm bánh xe. Khi bánh quay ở tốc độ cao, sự mất cân bằng có thể tạo ra lực gây rung lắc. Kỹ thuật viên sử dụng máy cân bằng động để xác định vị trí mất cân bằng, sau đó gắn đối trọng vào mâm nhằm giúp bánh xe quay ổn định.

Trong khi đó, căn chỉnh thước lái, hay chính xác hơn là cân chỉnh góc đặt bánh xe, là quá trình kiểm tra và điều chỉnh các góc hình học của bánh xe theo thông số của nhà sản xuất. Các thông số phổ biến gồm góc camber, caster và độ chụm toe. Việc căn chỉnh đúng giúp xe chạy thẳng ổn định, cải thiện khả năng điều khiển và hạn chế tình trạng lốp mòn bất thường.

Dấu hiệu thường gặp khi bánh xe mất cân bằng là vô lăng hoặc thân xe rung ở một dải tốc độ nhất định, đặc biệt khi chạy nhanh trên quốc lộ hoặc cao tốc. Rung động có thể truyền qua vô lăng, ghế ngồi hoặc sàn xe. Tình trạng này kéo dài còn có thể khiến lốp mòn không đều và làm tăng tải lên hệ thống treo, hệ thống lái.

Chủ xe nên kiểm tra cân bằng động khi thay lốp mới, tháo lốp để sửa chữa, bánh xe va đập mạnh vào ổ gà hoặc bó vỉa, hoặc khi xuất hiện hiện tượng rung bất thường.

Ngược lại, nếu xe thường xuyên kéo sang trái hoặc phải khi chạy trên đường thẳng, vô lăng không nằm chính giữa hoặc lốp mòn nhiều ở mép trong, mép ngoài, nguyên nhân có thể liên quan đến sai lệch góc đặt bánh xe. Việc thường xuyên leo lề, đi qua ổ gà hoặc va chạm mạnh có thể làm thay đổi các thông số này.

Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp vô lăng rung đều do lốp mất cân bằng, cũng không phải xe bị nhao lái chắc chắn do thước lái. Nếu vô lăng rung chủ yếu khi phanh, cần kiểm tra thêm hệ thống phanh. Trường hợp đã cân bằng lốp nhưng xe vẫn rung, kỹ thuật viên cần đánh giá tình trạng lốp, mâm, hệ thống treo và hệ thống lái.

Với điều kiện đường sá thường xuyên xuất hiện ổ gà, gờ giảm tốc và mặt đường không đồng đều, chủ xe nên chú ý kiểm tra bánh xe sau những cú va chạm mạnh. Các chuyên gia cũng khuyến nghị cân nhắc kiểm tra góc đặt bánh xe sau khoảng 10.000-15.000km hoặc 6-12 tháng, đồng thời thực hiện sớm hơn nếu phát hiện dấu hiệu bất thường.

Khi xe có biểu hiện lệch lái hoặc rung lắc, tài xế nên kiểm tra áp suất lốp và đưa phương tiện đến cơ sở kỹ thuật chuyên nghiệp để xác định nguyên nhân. Không nên tự bỏ tay khỏi vô lăng khi xe đang chạy để thử độ lệch. Việc kiểm tra bằng thiết bị chuyên dụng sẽ giúp xác định đúng hạng mục cần xử lý, hạn chế sửa chữa không cần thiết và góp phần bảo đảm an toàn khi vận hành.