Đề xuất chuyển sang hậu kiểm phương tiện đường sắt, giảm chi phí cho doanh nghiệp
Đề xuất điều chỉnh quy định kiểm tra định kỳ đối với một số phương tiện đường sắt theo hướng tăng cường hậu kiểm được kỳ vọng giúp doanh nghiệp giảm chi phí, rút ngắn thời gian dừng phương tiện. Tuy nhiên, việc đổi mới phương thức quản lý cũng đặt ra yêu cầu nâng cao trách nhiệm của đơn vị khai thác trong bảo đảm an toàn chạy tàu.
Bộ Xây dựng đang đề xuất điều chỉnh quy định liên quan đến công tác kiểm tra phương tiện đường sắt, theo hướng giảm các thủ tục kiểm tra định kỳ đối với một số loại phương tiện, đồng thời tăng cường cơ chế hậu kiểm. Nội dung này được kỳ vọng góp phần tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, nâng cao hiệu quả khai thác và sử dụng phương tiện.
Theo thông tin được công bố, một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất đưa toa xe đường sắt đô thị đã qua sử dụng ra khỏi diện kiểm tra định kỳ theo cơ chế hiện hành. Thay vì thực hiện các thủ tục kiểm tra mang tính định kỳ, công tác quản lý sẽ chú trọng hơn đến việc giám sát, kiểm tra và đánh giá mức độ tuân thủ trong quá trình khai thác.
Việc điều chỉnh được kỳ vọng giúp doanh nghiệp đường sắt giảm chi phí thực hiện thủ tục, hạn chế thời gian phương tiện phải dừng để phục vụ kiểm tra, qua đó nâng cao khả năng khai thác và đáp ứng nhu cầu vận tải.
Đối với lĩnh vực đường sắt đô thị, thời gian phương tiện phải tạm ngừng hoạt động để phục vụ kiểm tra có thể ảnh hưởng đến kế hoạch vận hành, bố trí phương tiện và chất lượng phục vụ hành khách. Vì vậy, việc rà soát các quy định chưa thực sự cần thiết có thể góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp.
Tuy nhiên, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm không đồng nghĩa với việc giảm nhẹ yêu cầu bảo đảm an toàn. Các doanh nghiệp khai thác vẫn phải tuân thủ đầy đủ quy định kỹ thuật, duy trì công tác bảo dưỡng, sửa chữa và theo dõi tình trạng phương tiện trong suốt quá trình vận hành.
Đặc biệt, đối với phương tiện đường sắt đô thị đã qua sử dụng, việc quản lý tình trạng kỹ thuật cần được thực hiện chặt chẽ, bảo đảm phát hiện sớm các nguy cơ hư hỏng, sự cố có thể ảnh hưởng đến an toàn chạy tàu. Cơ quan quản lý cũng cần có cơ chế giám sát phù hợp, kiểm tra khi cần thiết và xử lý nghiêm những trường hợp không đáp ứng yêu cầu an toàn.
Việc hoàn thiện quy định theo hướng hậu kiểm được xem là một bước trong quá trình cải cách thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp nhưng vẫn bảo đảm hiệu lực quản lý nhà nước. Hiệu quả của chính sách sẽ phụ thuộc vào việc xác định rõ trách nhiệm của đơn vị khai thác, tiêu chí giám sát và cơ chế xử lý khi phát hiện vi phạm.
Các nội dung trên hiện cần được đối chiếu với văn bản dự thảo chính thức để xác định chính xác phạm vi phương tiện áp dụng, điều kiện miễn kiểm tra định kỳ và thời điểm dự kiến có hiệu lực.
