TP.HCM: Từ năm 2027, xe công mua mới phải sử dụng năng lượng sạch

Sở Xây dựng TP.HCM vừa có văn bản xin ý kiến các bộ, ngành về dự thảo Nghị quyết của HĐND Thành phố quy định lộ trình chuyển đổi, chính sách phát triển giao thông xanh và thiết lập vùng phát thải thấp (LEZ) trên địa bàn.

Thiết lập vùng phát thải thấp, nhiều nhóm phương tiện phải chuyển đổi

Theo dự thảo, TP.HCM đặt mục tiêu hoàn thành chuyển đổi 100% phương tiện giao thông đường bộ sang sử dụng năng lượng sạch trước năm 2045, bao gồm cả các phương tiện đặc thù như xe cứu thương, xe chữa cháy và xe chuyên dùng. Riêng tại các vùng phát thải thấp, lộ trình chuyển đổi được đặt ra sớm hơn, thể hiện quyết tâm giảm ô nhiễm không khí và thúc đẩy giao thông bền vững.

Theo lộ trình đề xuất, từ ngày 1/1/2027, toàn bộ xe buýt hoạt động nội tỉnh phải sử dụng năng lượng sạch. Cùng thời điểm, ô tô và xe máy thuộc các cơ quan Nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, tổ chức chính trị - xã hội khi mua mới hoặc đến hạn thay thế đều phải chuyển sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch.

Đến ngày 1/1/2028, quy định này tiếp tục được áp dụng đối với xe buýt liên tỉnh do TP.HCM quản lý và xe ba bánh phục vụ thu gom rác. Đây là những bước đi đầu tiên nhằm từng bước xanh hóa phương tiện công cộng và hoạt động phục vụ đô thị.

Đáng chú ý, từ ngày 1/1/2030, toàn bộ xe taxi, xe máy công nghệ chở khách và xe máy công nghệ giao hàng trên địa bàn thành phố phải hoàn tất chuyển đổi sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch. Quy định này được kỳ vọng góp phần giảm lượng khí thải từ các phương tiện hoạt động với tần suất cao, đặc biệt tại khu vực đông dân cư và các tuyến đường có mật độ giao thông lớn.

Bên cạnh chuyển đổi phương tiện, TP.HCM dự kiến triển khai vùng phát thải thấp theo từng giai đoạn. Giai đoạn 1 kéo dài từ ngày 1/1/2028 đến hết ngày 31/12/2029, với phạm vi gồm khu vực trung tâm hiện hữu rộng khoảng 930 ha và khu đô thị mới Thủ Thiêm.

Từ ngày 1/1/2030, giai đoạn 2 sẽ được triển khai, mở rộng phạm vi kiểm soát ra khu vực vành đai hạn chế xe tải quanh nội đô. Việc phân vùng nhằm kiểm soát phương tiện có mức phát thải cao, qua đó cải thiện chất lượng không khí tại những nơi có mật độ dân cư và hoạt động giao thông lớn.

Xe máy chạy xăng sẽ bị hạn chế theo từng mốc thời gian

Đối với các khu vực có yêu cầu bảo vệ môi trường nghiêm ngặt, dự thảo đề xuất áp dụng vùng bảo vệ nghiêm ngặt phát thải tại đặc khu Côn Đảo và xã Thạnh An từ ngày 1/1/2028. Từ ngày 1/1/2030, vùng hạn chế phát thải sẽ được áp dụng tại các xã Bình Khánh, An Thới Đông và Cần Giờ.

Tại vùng phát thải thấp và các xã Bình Khánh, An Thới Đông, Cần Giờ, xe máy lưu thông từ ngày 1/1/2030 phải đạt tiêu chuẩn khí thải từ mức 3 trở lên. Tiêu chuẩn này sẽ được nâng lên mức 4 từ ngày 1/1/2032.

Đến ngày 1/1/2035, khu vực nói trên dự kiến cấm hoàn toàn xe máy chạy xăng, yêu cầu phương tiện chuyển sang sử dụng năng lượng sạch, ngoại trừ các phương tiện đặc thù. Riêng tại đặc khu Côn Đảo và xã Thạnh An, việc chuyển đổi sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch được áp dụng sớm nhất, bắt đầu từ ngày 1/1/2028.

Trong khi đó, tại các khu vực còn lại của TP.HCM, lộ trình kiểm soát khí thải được thực hiện theo từng bước. Từ ngày 1/1/2030, xe máy lưu thông phải đạt tiêu chuẩn khí thải từ mức 2 trở lên; đến ngày 1/1/2032 phải đạt mức 3 và từ ngày 1/1/2035 phải đạt mức 4.

Theo dự thảo, từ ngày 1/1/2040, toàn bộ xe máy trên địa bàn thành phố phải chuyển đổi hoàn toàn sang sử dụng năng lượng sạch, ngoại trừ phương tiện đặc thù và xe của người khuyết tật.

Nếu được thông qua, các quy định này sẽ tạo cơ sở để TP.HCM triển khai đồng bộ chính sách giao thông xanh, kiểm soát khí thải và giảm dần sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Tuy nhiên, đây hiện vẫn là nội dung trong dự thảo nghị quyết đang được lấy ý kiến; các mốc thời gian và phạm vi áp dụng chính thức sẽ phụ thuộc vào nghị quyết được cơ quan có thẩm quyền thông qua./.