Đà Nẵng chuẩn bị đưa tín chỉ carbon từ hơn 745.000ha rừng ra thị trường
Với hơn 745.000ha rừng và diện tích đã trồng cây rừng, Đà Nẵng đang hoàn thiện dữ liệu, đánh giá trữ lượng carbon và triển khai các mô hình thí điểm, từng bước tạo “hàng hóa” tín chỉ carbon đủ điều kiện tham gia thị trường.
Sau khi mở rộng địa giới, TP Đà Nẵng có hơn 745.000ha rừng và diện tích đã trồng cây rừng, trong đó hơn 503.000ha rừng tự nhiên, tỷ lệ che phủ rừng đạt 58,25%. Hiện hơn 30.443ha rừng trồng còn hiệu lực chứng chỉ quản lý rừng bền vững FSC. Đây được xem là nguồn tài nguyên quan trọng để thành phố nghiên cứu phát triển tín chỉ carbon rừng, vừa tạo thêm giá trị kinh tế từ rừng, vừa góp phần thúc đẩy quản lý, bảo vệ và phát triển rừng bền vững.
Thực tế, mô hình quản lý rừng theo tiêu chuẩn FSC đã được hình thành tại một số địa phương từ nhiều năm qua.
Điển hình, HTX Nông nghiệp Hiệp Thuận tại xã Hiệp Đức đã mở rộng diện tích rừng được chứng nhận FSC từ 239ha của 54 hộ lên hơn 1.558ha với 273 hộ liên kết. Các hộ tham gia được hỗ trợ kỹ thuật, cây giống, đánh giá chứng chỉ và bao tiêu sản phẩm. Đối với rừng từ 5 tuổi trở lên, người dân có thể được hỗ trợ khoản vốn tương đương 30% giá trị lô rừng, không tính lãi, để kéo dài chu kỳ khai thác. Sản phẩm sau khai thác được thu mua cao hơn giá thị trường từ 5 - 7%.
Cùng với phát triển rừng bền vững, Đà Nẵng đang từng bước chuẩn bị những điều kiện để hình thành tín chỉ carbon. Theo đó, lượng CO2 được rừng hấp thụ, lưu giữ phải được đo đếm, thẩm định và xác minh theo các tiêu chuẩn trước khi có thể hình thành tín chỉ để giao dịch.
Trước khi hợp nhất, tỉnh Quảng Nam (cũ) từng là địa phương đầu tiên được Chính phủ đồng ý nghiên cứu đề án thí điểm kinh doanh tín chỉ carbon rừng vào năm 2022. Tuy nhiên, đề án chưa thể triển khai thực tế do những vướng mắc về cơ sở pháp lý và hồ sơ dự án.
Theo cơ quan chuyên môn, một trong những thách thức lớn hiện nay là việc đo đếm, thẩm định, báo cáo carbon rừng với yêu cầu kỹ thuật cao và chi phí đáng kể. Bên cạnh đó là những vấn đề liên quan đến thủ tục pháp lý, xác định quyền đối với carbon và cơ chế để chủ rừng, người dân, cộng đồng trực tiếp bảo vệ rừng được tham gia, hưởng lợi.
Để tạo cơ sở dữ liệu, Đà Nẵng đang đầu tư hơn 34,2 tỷ đồng điều tra hiện trạng rừng trên toàn địa bàn, đồng thời đánh giá trữ lượng carbon. Kết quả dự kiến được hoàn thành, phê duyệt và công bố trong năm 2026. Dữ liệu này sẽ phục vụ xây dựng hệ thống đo đạc, báo cáo, thẩm định và xác minh, qua đó tạo cơ sở xác định nguồn gốc carbon trước khi xây dựng các dự án tín chỉ carbon rừng.
Đáng chú ý, Dự án “Phục hồi rừng và phát triển sinh kế thành phố Đà Nẵng - giai đoạn 1” có tổng kinh phí viện trợ 155,7 tỷ đồng, thực hiện đến cuối năm 2030. Dự án dành 1.422ha để trồng, tái trồng và phục hồi rừng. Đến nay, dự án đã trồng 70ha cây bản địa, triển khai khoanh nuôi tái sinh và điều tra, đánh giá trữ lượng carbon tại những khu vực có tiềm năng.
Theo UBND TP Đà Nẵng, đây là một trong những mô hình thí điểm nhằm tạo cơ sở thực tiễn để lựa chọn khu vực, hoàn thiện dữ liệu và từng bước xây dựng các dự án carbon rừng trong thời gian tới.