TP Hồ Chí Minh đề xuất quy hoạch khu phố bán hàng rong, phát triển kinh tế đêm
TP Hồ Chí Minh đang nghiên cứu quy hoạch khu phố bán hàng rong, phố ẩm thực và kinh tế đêm nhằm vừa lập lại trật tự đô thị vừa bảo đảm sinh kế cho người dân. Thành phố cũng ưu tiên tuyên truyền, hỗ trợ người buôn bán nhỏ lẻ, đồng thời xử lý nghiêm các trường hợp cố tình vi phạm, hướng tới xây dựng đô thị văn minh, bền vững.
Tại họp báo kinh tế - xã hội chiều 7/5, Trung tá Hồ Đức Thiện, Phó Trưởng phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (PC06), Công an TP Hồ Chí Minh, cho biết thành phố đang nghiên cứu quy hoạch các khu vực phù hợp để cho phép bán hàng rong, kết hợp phát triển phố ẩm thực, kinh tế đêm và các khu kinh doanh tập trung.

Trung tá Hồ Đức Thiện - Phó Trưởng Phòng PC06, Công an TP Hồ Chí Minh. (ảnh: PL TPHCM)
Theo lãnh đạo PC06, từ ngày 16/1 đến nay, Công an TP Hồ Chí Minh đã triển khai thí điểm mô hình “Công an cấp xã đảm bảo trật tự đô thị” tại một số địa bàn như phường Cầu Ông Lãnh, Bình Dương, Vũng Tàu, xã Thạnh An và đặc khu Côn Đảo. Lực lượng công an duy trì công tác tuyên truyền, tuần tra và xử lý vi phạm hằng ngày, kể cả ban đêm. Thành phố xác định việc lập lại trật tự đô thị không phải là chiến dịch ngắn hạn mà là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục với sự tham gia của cả hệ thống chính trị.
Để nâng cao hiệu quả quản lý, Công an TP đã thành lập các tổ công tác chuyên trách nhằm kiểm tra, hướng dẫn công an cấp cơ sở. Các tổ này đồng thời ghi nhận hình ảnh vi phạm để chuyển cho địa phương phối hợp xử lý. Theo đánh giá của PC06, tình hình trật tự đô thị trên địa bàn đã có chuyển biến tích cực bước đầu, đặc biệt tại các khu vực thường xuyên xảy ra tình trạng lấn chiếm vỉa hè và buôn bán tự phát.
Một trong những nội dung đáng chú ý được Công an TP Hồ Chí Minh đề xuất là quy hoạch các khu phố dành cho bán hàng rong. Theo đó, thành phố sẽ rà soát những tuyến đường có vỉa hè rộng trên 3 mét để bố trí hợp lý giữa không gian cho người đi bộ, khu vực đỗ xe có thu phí và khu vực kinh doanh nhỏ lẻ. Các mô hình như phố ẩm thực, chợ đêm hay khu kinh doanh tập trung sẽ được nghiên cứu triển khai theo hướng bài bản, có quy định cụ thể về kích thước quầy xe, vệ sinh môi trường và an toàn phòng cháy chữa cháy.
Lãnh đạo PC06 cho rằng đây là giải pháp hài hòa giữa yêu cầu quản lý đô thị và nhu cầu mưu sinh của người dân. Việc quy hoạch rõ ràng không chỉ giúp hạn chế tình trạng lấn chiếm lòng lề đường mà còn tạo ra không gian kinh doanh hợp pháp, góp phần giữ gìn mỹ quan đô thị và thúc đẩy du lịch. Đối với các khu vực vỉa hè nhỏ hẹp hoặc có nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn giao thông, thành phố sẽ kiên quyết không cho phép kinh doanh.

TP Hồ Chí Minh đề xuất quy hoạch khu phố bán hàng rong, phát triển kinh tế đêm. (ảnh minh họa)
Theo Trung tá Hồ Đức Thiện, việc xử phạt hay tạm giữ phương tiện chỉ là biện pháp cuối cùng sau khi lực lượng chức năng đã nhiều lần tuyên truyền, nhắc nhở và đối thoại trực tiếp với người dân. Mục tiêu của thành phố là giúp người dân điều chỉnh hoạt động kinh doanh phù hợp quy định pháp luật để ổn định sinh kế lâu dài, thay vì xử lý theo hướng cưỡng chế đơn thuần.
Bên cạnh đó, TP Hồ Chí Minh cũng sẽ rà soát hoàn cảnh của các hộ nghèo đang buôn bán trên vỉa hè để có phương án hỗ trợ phù hợp. Một số trường hợp có thể được sắp xếp vào khu vực kinh doanh cố định hoặc hỗ trợ vay vốn, chuyển đổi ngành nghề nếu có nhu cầu. Đây được xem là giải pháp nhằm giải quyết tận gốc tình trạng tái lấn chiếm vỉa hè và chợ tự phát.
Theo số liệu từ Công an TP Hồ Chí Minh, từ đầu năm đến nay lực lượng chức năng đã tổ chức hơn 24.700 lượt tuần tra với gần 110.000 lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia. Qua đó, đã lập biên bản xử lý hơn 33.000 trường hợp vi phạm với tổng số tiền xử phạt gần 29 tỉ đồng. Trong số này có hơn 20.800 trường hợp vi phạm liên quan đến trật tự đô thị, hàng trăm xe mô tô bị tạm giữ cùng hàng nghìn giấy phép lái xe và phương tiện khác.
Đáng chú ý, thành phố đã chuyển hóa được hơn 1.240 trong tổng số 1.765 tuyến đường và địa điểm phức tạp về trật tự công cộng, đạt tỷ lệ hơn 70%. Nhiều khu vực quanh bệnh viện, trường học và chợ tự phát vốn là những điểm nóng về lấn chiếm vỉa hè đã có sự cải thiện rõ rệt.
Theo Công an TP Hồ Chí Minh tình trạng chợ tự phát đã giảm khoảng 50%, trong khi một số khu vực quanh bệnh viện trung tâm giảm tới gần 80% tình trạng dừng đỗ xe và buôn bán trái phép.
Ngoài công tác xử lý vi phạm, TP Hồ Chí Minh đang nghiên cứu phát triển thêm các mô hình kinh tế đêm như phố đi bộ, chợ đêm và khu ẩm thực tập trung. Thành phố kỳ vọng các mô hình này không chỉ tạo sinh kế ổn định cho người dân mà còn trở thành sản phẩm du lịch, góp phần thúc đẩy kinh tế đô thị về đêm.
Lãnh đạo PC06 nhận định rằng để giải quyết hiệu quả tình trạng lấn chiếm vỉa hè trong dài hạn cần có sự phối hợp đồng bộ giữa quy hoạch hạ tầng, quản lý đô thị và chính sách an sinh xã hội. Việc duy trì trật tự đô thị sẽ được thực hiện thường xuyên, liên tục thay vì theo các đợt cao điểm ngắn hạn như trước đây.
Có thể thấy, định hướng mới của TP Hồ Chí Minh là vừa siết chặt quản lý đô thị, vừa tạo điều kiện cho người dân có không gian mưu sinh hợp pháp. Nếu được triển khai hiệu quả, mô hình quy hoạch khu phố bán hàng rong và kinh tế đêm không chỉ giúp xây dựng hình ảnh đô thị văn minh mà còn góp phần bảo đảm an sinh xã hội và phát triển kinh tế địa phương.