Ghế trẻ em ô tô đắt khách, phụ huynh vẫn lo chọn nhầm

Theo khoản 3, Điều 10 của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 118/2025/QH15, khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35m trên ô tô, người lái xe phải sử dụng và hướng dẫn trẻ sử dụng thiết bị an toàn phù hợp. Trẻ em cũng không được ngồi cùng hàng ghế với người lái xe. Từ ngày 1/7, hành vi vi phạm quy định này có thể bị xử phạt từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP.

Sự thay đổi trong quy định pháp luật đã khiến thị trường ghế trẻ em ô tô ghi nhận sức mua tăng đáng kể. Trên các sàn thương mại điện tử và cửa hàng kinh doanh phụ kiện ô tô, hàng loạt sản phẩm được giới thiệu với nhiều mức giá khác nhau. Chỉ từ hơn 100.000 đồng, người tiêu dùng đã có thể tìm thấy các loại dây đai hỗ trợ, đai giữ trẻ hoặc đệm nâng chiều cao đơn giản. Trong khi đó, các dòng ghế chuyên dụng có giá từ vài trăm nghìn đồng đến vài triệu đồng, thậm chí những sản phẩm cao cấp có giá từ 5-7 triệu đồng.

Các mẫu ghế đắt tiền thường được trang bị thêm nhiều tính năng như xoay 360 độ, điều chỉnh độ ngả linh hoạt, hệ thống dây đai nhiều điểm, đệm bảo vệ dày và vật liệu cao cấp nhằm nâng cao khả năng bảo vệ trẻ khi xảy ra va chạm. Tuy nhiên, sự đa dạng của thị trường cũng khiến nhiều phụ huynh gặp khó khăn trong việc lựa chọn sản phẩm phù hợp.

Nhiều chuyên gia cho rằng người tiêu dùng không nên chỉ dựa vào quảng cáo hoặc giá bán để đánh giá chất lượng ghế trẻ em ô tô. Thực tế, không phải sản phẩm nào được gắn mác "an toàn tuyệt đối" cũng đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật theo quy định hiện hành. Một số sản phẩm giá rẻ chỉ có tác dụng hỗ trợ tư thế ngồi hoặc cố định trẻ ở mức cơ bản, không thể thay thế hệ thống ghế an toàn chuyên dụng được thiết kế để giảm thiểu chấn thương khi xe xảy ra va chạm hoặc phanh gấp.

Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 123:2024/BGTVT, thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô là thiết bị được thiết kế nhằm giữ trẻ ở tư thế ngồi hoặc nằm an toàn, hạn chế tối đa sự dịch chuyển cơ thể khi xảy ra va chạm. Thiết bị này gồm hai nhóm chính là Hệ thống ghế trẻ em CRS (Child Restraint System) và Hệ thống ghế trẻ em nâng cao ECRS (Enhanced Child Restraint System).

Trong đó, hệ thống CRS được chia thành nhiều nhóm dựa trên cân nặng của trẻ, từ trẻ sơ sinh dưới 10kg đến trẻ có cân nặng 36kg. Các loại ghế cũng được phân thành nhóm phổ thông, bán phổ thông, hạn chế hoặc dành riêng cho từng dòng xe cụ thể. Đối với hệ thống ECRS, nhiều sản phẩm được tích hợp chuẩn ISOFIX, giúp việc lắp đặt chắc chắn và an toàn hơn trên xe ô tô.

Quy chuẩn cũng đưa ra hàng loạt yêu cầu kỹ thuật đối với thiết bị an toàn cho trẻ em. Các sản phẩm phải phù hợp để lắp đặt trên ô tô, không có cạnh sắc gây nguy hiểm, không làm hư hỏng dây đai an toàn và hạn chế tối đa nguy cơ lắp đặt sai. Đối với khóa và dây đai, quy chuẩn yêu cầu khóa phải dễ thao tác nhưng vẫn bảo đảm trẻ không thể tự ý mở. Nút mở khóa phải có màu đỏ để dễ nhận biết, trong khi dây đai tiếp xúc với cơ thể trẻ phải có chiều rộng tối thiểu 25mm nhằm bảo đảm khả năng giữ và phân tán lực khi xảy ra va chạm.

Các chuyên gia khuyến cáo phụ huynh nên lựa chọn ghế phù hợp với độ tuổi, cân nặng và chiều cao của trẻ, đồng thời ưu tiên những sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đạt tiêu chuẩn kỹ thuật và tương thích với xe đang sử dụng. Trong bối cảnh quy định mới sắp có hiệu lực, việc trang bị đúng thiết bị an toàn không chỉ giúp tránh vi phạm pháp luật mà quan trọng hơn là bảo vệ tính mạng, sức khỏe của trẻ em trên mỗi hành trình.