TP HCM đồng loạt triển khai loạt công trình trọng điểm: Bước đột phá hạ tầng hướng tới đô thị quốc tế

Trong chiến lược phát triển hạ tầng giao thông, TP HCM xác định đường sắt đô thị là trụ cột quan trọng nhất. Thành phố đã và đang khởi công nhiều tuyến metro trọng điểm như metro số 2 (Bến Thành - Tham Lương, Bến Thành - Thủ Thiêm), tuyến Bến Thành - Cần Giờ, đồng thời chuẩn bị triển khai các tuyến mới như Thủ Thiêm - Long Thành, metro số 6 kết nối sân bay Tân Sơn Nhất, và các tuyến liên kết Bình Dương cũ.

Theo định hướng, đến năm 2030, TP HCM phải hoàn thành khoảng 200 km metro, và đến năm 2045 hình thành mạng lưới đường sắt đô thị hoàn chỉnh. Đây là thách thức rất lớn về vốn, cơ chế và tiến độ, đòi hỏi thành phố phải cải cách mạnh thủ tục đầu tư và huy động đa dạng nguồn lực.

Song song với metro, hàng loạt dự án giao thông liên vùng đang được đẩy nhanh. Nổi bật là cao tốc đô thị Hồ Tràm - sân bay Long Thành dài hơn 42 km, tổng vốn gần 47.000 tỷ đồng; cao tốc TP.HCM - Mộc Bài dài 51 km; cùng các dự án cầu đường Bình Tiên, nút giao Rừng Sác - cao tốc Bến Lức - Long Thành.

Đặc biệt, dự án đường vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu với tổng vốn hơn 93.000 tỷ đồng được xem là công trình mang tính biểu tượng, giúp rút ngắn thời gian di chuyển từ 90 - 120 phút xuống chỉ còn 10 - 20 phút, mở ra trục phát triển kinh tế biển mới cho toàn vùng.

TP HCM đang đồng thời phát triển mạnh hệ thống cảng biển và logistics nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế. Các dự án lớn như Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, Cảng Gemalink giai đoạn 2 và Cảng Cái Mép Hạ giai đoạn 1 đang được triển khai hoặc chuẩn bị khởi công.

Các dự án này được kỳ vọng hình thành cụm cảng - logistics - công nghiệp liên hoàn Cần Giờ - Cái Mép - Thị Vải, trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa quốc tế của khu vực Đông Nam Á.

Cùng với đó, TP HCM cũng đẩy mạnh phát triển không gian đô thị ven sông Sài Gòn. Dự án Công viên văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh Hội và hệ thống cây xanh ven sông với tổng vốn khoảng 30.000 tỷ đồng sẽ tạo nên một trục không gian công cộng lớn, kết nối từ Ba Son – Bến Bạch Đằng - Bến Nhà Rồng.

TP HCM sắp triển khai dự án Công viên văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh hội và cây xanh công cộng ven sông Sài Gòn - (Ảnh: PLO)

Điểm nhấn là cầu đi bộ nối Bến Nhà Rồng với Bến Bạch Đằng, hầm chui, mở rộng đường Nguyễn Tất Thành, cùng hệ thống công viên, bến cảnh quan ven sông. Đây không chỉ là dự án hạ tầng mà còn là bước chuyển quan trọng trong tái thiết không gian đô thị trung tâm theo hướng mở, hiện đại và thân thiện với người dân.

Trong lĩnh vực giao thông công cộng, TP HCM đang thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển đổi xanh. Hiện khoảng 67 - 70% xe buýt đã sử dụng năng lượng điện hoặc nhiên liệu sạch, và thành phố đặt mục tiêu đến năm 2027 sẽ đạt 100% xe buýt sử dụng năng lượng xanh.

Đáng chú ý, HĐND TP HCM đã thông qua chủ trương miễn phí xe buýt từ 1/7 đến hết năm 2026, nhằm khuyến khích người dân sử dụng phương tiện công cộng, giảm áp lực giao thông cá nhân và giảm ô nhiễm môi trường. Chính sách này được đánh giá là một bước đi mạnh mẽ, thể hiện định hướng phát triển giao thông bền vững.

Ngoài ra, TP cũng triển khai nhiều chính sách an sinh xã hội nhân dịp kỷ niệm 50 năm ngày thành phố mang tên Bác, bao gồm chi hỗ trợ cho người có công, hộ nghèo, đối tượng bảo trợ xã hội, với tổng kinh phí hàng trăm tỷ đồng.

Một trong những nội dung quan trọng là chỉnh trang đô thị trung tâm, đặc biệt là khu Mả Lạng và Chợ Gà - Gạo. Đây là những khu dân cư tồn tại lâu năm với mật độ dân cư cao và hạ tầng xuống cấp.

TP HCM đã thông qua chủ trương đầu tư hơn 16.000 tỷ đồng để chỉnh trang, tái định cư tại chỗ cho hàng nghìn hộ dân, cải thiện điều kiện sống và tạo bộ mặt đô thị hiện đại hơn.

Cùng với đó là các dự án cải tạo trụ sở cảng Sài Gòn, phục dựng không gian lịch sử gắn với hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Chủ tịch Hồ Chí Minh, cho thấy định hướng kết hợp phát triển hạ tầng với văn hóa - lịch sử.

Theo UBND TP HCM, trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng thu ngân sách đạt hơn 500.000 tỷ đồng, đạt gần 62% kế hoạch năm. GRDP tăng trưởng trên 10%, vốn đầu tư toàn xã hội tăng hơn 10%, ngành du lịch tăng trưởng mạnh gần 64%.

Thành phố cũng đạt nhiều kết quả nổi bật về cải cách hành chính, chuyển đổi số, khi đã số hóa hàng chục triệu dữ liệu dân cư, đất đai và đưa hệ sinh thái khởi nghiệp vào top 100 toàn cầu.

Tuy nhiên, lãnh đạo thành phố thẳng thắn nhìn nhận vẫn còn nhiều thách thức như giải ngân đầu tư công chậm, ngập nước cục bộ, ùn tắc giao thông, thiếu trường học và áp lực hạ tầng đô thị.

Chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Văn Được nhấn mạnh mục tiêu tăng trưởng hai con số và thu ngân sách 1 triệu tỷ đồng không chỉ là chỉ tiêu kinh tế mà còn là “mệnh lệnh chính trị”, đòi hỏi quyết tâm cao của cả hệ thống.

Kỳ họp HĐND TP HCM đã thông qua 56 nghị quyết quan trọng, tạo hành lang pháp lý cho hàng loạt dự án hạ tầng, chỉnh trang đô thị, an sinh xã hội và phát triển kinh tế.

Chủ tịch HĐND TP HCM Võ Văn Minh cho rằng thành phố đang đứng trước cơ hội lịch sử để bứt phá nhưng cũng đối mặt áp lực lớn về quản trị đô thị, hạ tầng và chất lượng tăng trưởng. Thành phố cần tiếp tục tháo gỡ vướng mắc dự án, đẩy nhanh tiến độ đầu tư công, xử lý nhà ven kênh rạch, phát triển nhà ở xã hội và tận dụng hiệu quả các cơ chế đặc thù.

TP HCM đang ở giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ với hàng loạt dự án hạ tầng chiến lược mang tính liên vùng và quốc tế. Từ metro, đường cao tốc, cảng biển đến công viên ven sông và giao thông xanh, tất cả đang tạo nên một bức tranh đô thị mới.

Tuy nhiên, song hành với kỳ vọng tăng trưởng hai con số là những thách thức lớn về vốn, tiến độ và quản trị đô thị. Thành công của giai đoạn này sẽ quyết định vị thế của TP HCM trong hành trình trở thành đô thị quốc tế trong những thập kỷ tới.