Tài xế thắc mắc, vi phạm giao thông bỏ lại phương tiện, né tránh trách nhiệm sẽ bị xử lý ra sao?
Khi bị lực lượng Cảnh sát giao thông phát hiện vi phạm, thay vì chấp hành yêu cầu kiểm tra, xử lý, một số tài xế lựa chọn bỏ lại phương tiện rồi rời đi. Tuy nhiên, việc bỏ xe không đồng nghĩa với việc thoát khỏi trách nhiệm, bởi cơ quan chức năng vẫn có căn cứ xác minh, lập hồ sơ và xử lý theo quy định pháp luật.
Thực tế, tình trạng người điều khiển phương tiện không hợp tác, cố tình né tránh việc xử lý vi phạm giao thông là vấn đề đáng quan tâm. Có trường hợp tài xế không xuất trình giấy tờ, không ký biên bản, thậm chí rời khỏi hiện trường, để lại phương tiện cho lực lượng chức năng xử lý.
Một trong những nguyên nhân có thể xuất phát từ tâm lý ngại nộp phạt, đặc biệt với những hành vi vi phạm có mức xử phạt cao như điều khiển phương tiện khi trong cơ thể có nồng độ cồn, vi phạm tốc độ hoặc các lỗi nghiêm trọng khác. Thậm chí, có người cho rằng giá trị chiếc xe thấp hơn số tiền phải nộp nên lựa chọn bỏ phương tiện thay vì đến giải quyết.
Tuy nhiên, cách xử lý này không giúp người vi phạm xóa bỏ trách nhiệm pháp lý. Theo quy định tại Thông tư 73/2024/TT-BCA và các văn bản sửa đổi, bổ sung, trường hợp người điều khiển phương tiện cố tình trốn tránh, gây cản trở hoặc không chấp hành việc tạm giữ phương tiện, lực lượng CSGT có thể lập biên bản làm việc, biên bản tạm giữ với sự xác nhận của đại diện chính quyền cấp xã hoặc ít nhất một người chứng kiến.
Cùng với đó, lực lượng chức năng sử dụng camera, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ ghi nhận vụ việc; tổ chức đưa phương tiện về nơi tạm giữ hoặc thuê đơn vị thực hiện việc di chuyển. Cơ quan chức năng cũng tiến hành xác minh và gửi thông báo đến chủ phương tiện, yêu cầu người vi phạm đến giải quyết.
Như vậy, việc tài xế bỏ đi không làm mất đi căn cứ xử lý. Hình ảnh, dữ liệu ghi nhận tại thời điểm kiểm tra, thông tin phương tiện và các tài liệu liên quan vẫn có thể được sử dụng phục vụ quá trình xác minh, lập hồ sơ theo quy định.
Theo Bộ Công an, trách nhiệm thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính vẫn được đặt ra ngay cả khi người vi phạm không đến nhận lại phương tiện. Điều 74 Luật Xử lý vi phạm hành chính quy định thời hiệu thi hành quyết định xử phạt là 1 năm kể từ ngày ra quyết định. Trường hợp cá nhân, tổ chức cố tình trốn tránh hoặc trì hoãn thì thời hiệu được tính từ thời điểm chấm dứt hành vi trốn tránh, trì hoãn.
Đáng chú ý, theo Điều 86 của Luật này, cá nhân, tổ chức không tự nguyện chấp hành quyết định xử phạt có thể bị cưỡng chế thi hành. Do đó, việc không đến làm việc, không nộp phạt hoặc bỏ lại phương tiện không phải là cách để chấm dứt nghĩa vụ đối với hành vi vi phạm.
Đối với phương tiện bị tạm giữ, pháp luật cũng có quy định cụ thể về việc xử lý nếu người vi phạm hoặc chủ sở hữu không đến nhận. Theo Điều 126 Luật Xử lý vi phạm hành chính, khi hết thời hạn tạm giữ mà người vi phạm, chủ sở hữu hoặc người quản lý, sử dụng hợp pháp không đến nhận phương tiện và không có lý do chính đáng, cơ quan có thẩm quyền phải thực hiện thủ tục thông báo 2 lần.
Lần thông báo thứ nhất được thực hiện trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ ngày hết thời hạn tạm giữ; lần thứ hai trong thời hạn 7 ngày làm việc kể từ ngày thông báo lần thứ nhất. Hết 1 tháng kể từ ngày thông báo lần thứ hai mà người có liên quan vẫn không đến nhận, người có thẩm quyền thực hiện thủ tục ra quyết định tịch thu phương tiện theo quy định.
Điều này đồng nghĩa, người bỏ lại phương tiện không chỉ phải đối diện với quyết định xử phạt đối với hành vi vi phạm ban đầu mà còn có nguy cơ mất phương tiện nếu không thực hiện các thủ tục cần thiết.
Từ thực tế trên, việc nâng cao ý thức chấp hành pháp luật khi tham gia giao thông là điều cần thiết. Khi phát hiện mình có hành vi vi phạm, người điều khiển phương tiện cần hợp tác với lực lượng chức năng, thực hiện quyền giải trình, khiếu nại nếu không đồng tình với việc xử lý. Việc tự ý rời khỏi hiện trường, bỏ lại phương tiện không những không giải quyết được vấn đề mà còn có thể khiến quá trình xử lý kéo dài, phát sinh thêm chi phí và rủi ro về tài sản.