Hành trình thầm lặng của những người “làm đẹp phố phường”
Khi thành phố Huế còn chìm trong giấc ngủ, lúc những ánh đèn vàng nhạt trải dài trên mặt đường vắng lặng, ở một góc khuất nào đó, tiếng chổi tre xào xạc lại vang lên đều đặn. Đó là âm thanh quen thuộc của những công nhân vệ sinh môi trường đô thị, những người thầm lặng đảm trách công việc quét dọn, thu gom rác thải để mỗi sớm mai, Huế lại rạng rỡ trong vẻ đẹp tinh khôi, sạch sẽ và đáng sống.
Công việc âm thầm của những người “làm đẹp đường phố”
Những bước chân thầm lặng, cần mẫn trong đêm, không ồn ào, không phô trương, nhưng lại chính là những mắt xích không thể thiếu trong guồng quay của đô thị hiện đại. Trong bóng tối, họ là những người mở đường cho một ngày mới, không phải bằng ánh đèn, mà bằng bàn tay và giọt mồ hôi lặng thầm đổ xuống mặt đường.
Chị Nguyễn Thi Tuyết - nữ công nhân môi trường đô thị Huế vẫn cần mẫn quét dọn trên đường Lê Lợi trong đêm. Những đôi tay âm thầm ấy vẫn miệt mài quét và gom từng chiếc lá rơi, góp phần giữ gìn vẻ sạch đẹp và bình yên cho phố phường mỗi sớm mai.
Từ 3 giờ sáng, chị Nguyễn Thị Tuyết (tên nhân vật đã thay đổi), công nhân của Công ty CP Môi trường và Công trình đô thị Huế, bắt đầu ca làm việc trên tuyến đường Lê Lợi. Đây là trục đường giao thông huyết mạch chạy dọc bờ nam sông Hương, nối liền trung tâm thành phố với khu vực du lịch, thương mại sầm uất.
Với chiếc áo phản quang, đôi găng tay cao su và chiếc chổi tre quen thuộc, chị Tuyết tỉ mẩn quét sạch từng đoạn vỉa hè, gom từng túi nilon, vỏ lon, mảnh giấy vụn... Mỗi bước chân chị là từng phần phố được làm sạch, từng khoảng không gian được trả lại sự trong lành.
Dưới ánh đèn vàng lặng lẽ, chiếc xe rác nặng trĩu và bóng dáng cặm cụi của người lao động trở thành hình ảnh thân thuộc, nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm giữ gìn thành phố sạch đẹp từ những hành động nhỏ.
“Công việc vất vả, lại thường xuyên phải thức đêm, nhưng mỗi khi trời hửng sáng, nhìn lại con đường mình vừa quét qua sạch sẽ, ngăn nắp, tôi thấy lòng nhẹ tênh. Có cực khổ cũng xứng đáng”, chị Tuyết chia sẻ, đôi mắt thâm quầng vì thiếu ngủ nhưng ánh lên sự hài lòng giản dị.
Không riêng gì tuyến Lê Lợi, các tuyến đường lớn khác như Hùng Vương, Trường Chinh, Nguyễn Huệ, Hà Nội hay tuyến đường mới Tố Hữu nối TP Huế với phường Thủy Dương, Thủy Phương (thị xã Hương Thủy) cũng được chia ca để công nhân vệ sinh luân phiên làm sạch hằng ngày. Trung bình mỗi công nhân phụ trách từ 3 đến 5 km đường phố, thu gom từ 200 đến 300 kg rác mỗi ca.
Công nhân môi trường thu gom rác thải sinh hoạt trên đường phố Huế lúc nửa đêm.
Bên cạnh mục tiêu làm đẹp phố phường, công việc của công nhân vệ sinh môi trường còn góp phần quan trọng trong đảm bảo an toàn giao thông. Rác thải không được thu gom kịp thời, đặc biệt là rác thải xây dựng, cây cối sau bão, hoặc bao bì nhựa có thể gây cản trở tầm nhìn, trơn trượt mặt đường, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn.
Theo chị Tuyết, vào mùa mưa hoặc khi có sự kiện lớn, khối lượng rác tăng gấp đôi, nếu không xử lý kịp, rác bịt miệng cống, nước không thoát được, gây ngập. Lúc ấy, công nhân không chỉ quét rác mà còn phải dọn cống, thông rãnh. Có những ca, chúng tôi phải làm đến 9 giờ sáng mới xong.
Ở các điểm thường xuyên có đông người tập trung như cầu Trường Tiền, phố đi bộ Nguyễn Đình Chiểu, tuyến Nguyễn Sinh Cung hay khu đô thị mới An Vân Dương, công nhân vệ sinh còn đảm nhận cả việc phối hợp với lực lượng đô thị để nhắc nhở người dân, du khách không xả rác tùy tiện, bố trí lại thùng rác hoặc dọn dẹp sau các sự kiện cộng đồng kết thúc muộn.
Giữ phố sạch không của riêng ai
Mỗi đêm, trong ánh đèn vàng lặng lẽ, hàng chục công nhân như chị Tuyết vẫn miệt mài giữ cho Huế sạch - gọn - đẹp. Nhưng nỗ lực của họ nhiều khi bị phủ lấp bởi sự vô ý thức của một bộ phận người dân. Tình trạng vứt rác từ xe máy, ô tô; bỏ rác không đúng giờ; đổ trộm rác thải sinh hoạt hoặc xây dựng vẫn còn diễn ra ở một số khu dân cư.
Phía xa là cầu Nguyễn Hoàng lung linh sắc tím, biểu tượng mới của Huế về đêm. Nó càng làm nổi bật hình ảnh thầm lặng nhưng đầy ý nghĩa của những người giữ cho thành phố luôn xanh - sạch - đẹp.
“Có hôm vừa quét xong, quay lại đã thấy túi rác mới đặt ngay giữa lề đường. Rác còn chưa kịp phân loại, bốc mùi rất khó chịu. Mình không thể đi từng nhà nhắc nhở được, nên chỉ biết làm lại, rồi mong lần sau người ta thay đổi ý thức,” chị Tuyết nói.
Theo lãnh đạo Công ty CP Môi trường và Công trình đô thị Huế, việc dọn dẹp vệ sinh môi trường trên các tuyến phố không chỉ riêng nỗ lực từ ngành môi trường mà còn cần sự đồng hành của người dân. Chúng tôi rất mong mỗi người dân hãy hành động từ những việc nhỏ như bỏ rác đúng giờ, đúng nơi quy định, không vứt rác từ phương tiện đang di chuyển, phân loại rác tại nguồn… Để có một thành phố Huế sáng - xanh - sạch - đẹp không thể chỉ dựa vào công nhân môi trường mà còn nhờ vào một phần ý thức từ người dân.
Giữa dòng xe cộ vẫn tấp nập trên đường phố Huế lúc đêm muộn, nữ công nhân vệ sinh nghiêng người đẩy chiếc xe rác nặng trĩu qua vạch kẻ đường, bền bỉ trong từng bước chân.
Hiện nay, TP Huế đã đầu tư đồng bộ hơn cho công tác vệ sinh môi trường như tăng cường xe chuyên dụng, triển khai chương trình “Ngày Chủ nhật xanh”, bố trí các thùng rác thông minh, cải tiến công nghệ thu gom, xử lý rác. Tuy nhiên, hiệu quả thực sự chỉ đến khi mỗi người dân xem việc giữ gìn vệ sinh môi trường như giữ gìn chính tổ ấm của mình.
Dưới những hàng cây rợp bóng ban ngày, ít ai biết rằng đêm hôm trước đã có những người âm thầm quét lá. Trên những con đường rực rỡ ánh nắng ban mai, có những giọt mồ hôi đã đổ ra trong lặng thầm. Những công nhân vệ sinh dù không có tên trên bảng vàng, không đứng trên lễ đài nhưng vẫn là những người giữ hồn cho phố.
Dù công việc nhiều nhọc nhằn, gắn bó với rác thải và đường phố, nhưng tình đồng nghiệp và niềm vui giản dị vẫn giúp họ giữ vững tinh thần, tiếp tục góp phần giữ cho Huế mộng mơ luôn sạch đẹp.
Họ không cần sự tung hô, chỉ cần người dân không vứt rác xuống đường; không cần phần thưởng lớn, chỉ mong sáng mai phố sạch và lòng người cũng sạch.
Công nhân vệ sinh môi trường là một phần không thể thiếu của nhịp sống đô thị, nhất là trong một thành phố du lịch như Huế, nơi mà ấn tượng đầu tiên của du khách không chỉ đến từ di tích hay món ăn, mà từ sự sạch sẽ, ngăn nắp, yên bình của từng con đường.
“Họ” - những người “làm đẹp phố phường” đáng được ghi nhận, được cảm thông và quan trọng hơn, cần được tiếp sức bằng ý thức cộng đồng. Để mỗi bình minh trên thành phố Huế mộng mơ không chỉ là sự bắt đầu của ngày mới, mà còn là thành quả của một đêm dài âm thầm dọn sạch.
Hữu Tin
Theo Tạp chí Môi trường Giao thông
