Gỡ “điểm nghẽn” mặt bằng, dự án giao thông Đà Nẵng lại khó vì thiếu nhân công, vật liệu
Sau thời gian dài thi công cầm chừng vì vướng giải phóng mặt bằng, nhiều dự án giao thông tại Đà Nẵng đang có điều kiện tăng tốc. Tuy nhiên, khi “điểm nghẽn” mặt bằng dần được tháo gỡ, các nhà thầu lại đối mặt với khó khăn mới là thiếu nhân công, khan hiếm vật liệu và giá đầu vào tăng cao.
Tại Dự án cầu Tân Bình và đường tránh Quốc lộ 14E qua xã Hiệp Đức (TP Đà Nẵng), nút thắt mặt bằng đã được tháo gỡ hoàn toàn từ cuối tháng 8. Tuy nhiên, nhân lực trực tiếp trên công trường vẫn khá thưa thớt.
Trước tình hình này, UBND xã Hiệp Đức yêu cầu nhà thầu xây dựng phương án cụ thể đối với khối lượng công việc còn lại, tăng cường nhân lực, thiết bị và bổ sung các mũi thi công để đẩy nhanh tiến độ.
Theo một kỹ sư am hiểu dự án, trước đây do vướng mặt bằng kéo dài, máy móc, thiết bị phải nằm chờ nhiều tháng. Không có việc làm, một bộ phận lao động địa phương chuyển sang các công trình khác. Đến khi có mặt bằng sạch để tăng tốc thi công, nhà thầu lại thiếu thợ phụ.
Đây không phải tình trạng riêng của một công trình. Nhiều nhà thầu trên địa bàn Đà Nẵng đang gặp khó trong việc tuyển lao động phục vụ các dự án giao thông. Có đơn vị nâng mức thù lao lên 500.000 đồng/ngày nhưng vẫn khó tuyển người.
Ông Phan Trung Phi, Chủ tịch UBND xã Thượng Đức cho biết, đơn giá nhân công thợ nhóm 3 theo định mức kỹ thuật xây dựng hiện hành là 311.000 đồng/người/ngày. Trong khi đó, một dự án lớn của tư nhân trên địa bàn tuyển lao động với mức 700.000 đồng/ngày, bao ăn ở. Sự chênh lệch này khiến các nhà thầu dự án công khó thu hút lao động tại địa phương.
Không chỉ thiếu người, nguồn vật liệu xây dựng cũng đang trở thành lực cản đối với tiến độ nhiều dự án. Tại Dự án thành phần 1 hoàn thiện đường ven biển 129 (đường Võ Chí Công), thời gian qua nhà thầu phải vận chuyển đất đắp từ Quảng Ngãi về công trường.
Hiện gói thầu số 02 vẫn cần khoảng 180.000 m³ đất đắp nhưng nguồn cung từ Quảng Ngãi đã cạn. Nhà thầu phải chuyển sang mua đất tại Núi Thành và Tiên Phước với mức giá cao hơn nhiều so với đơn giá định mức 86.000 đồng/m³. Riêng đất vận chuyển từ mỏ Tiên Phước về công trình có giá lên tới 240.000 đồng/m³, gần gấp 3 lần.
Theo các nhà thầu, thời điểm nguồn vật liệu dồi dào thì nhiều công trình lại vướng giải phóng mặt bằng. Đến khi mặt bằng được bàn giao, một số mỏ vật liệu hết hạn khai thác hoặc chưa hoàn tất thủ tục cấp phép mới, dẫn tới nguồn cung khan hiếm, giá tăng mạnh, có thời điểm dù có tiền nhà thầu cũng khó mua được vật liệu.
Tại buổi làm việc với Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Trần Nam Hưng mới đây, Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông và nông nghiệp Đà Nẵng cho biết, nhu cầu vật liệu trong năm 2026 rất lớn, trong khi khả năng cung ứng còn hạn chế, đặc biệt đối với cát và đất san lấp. Đơn vị hiện được giao quản lý 30 mỏ vật liệu xây dựng, gồm 4 mỏ đất, 10 mỏ cát và 16 mỏ đá. Tuy nhiên, đây là nhiệm vụ mới, có tính đặc thù nên cần thời gian hoàn thiện năng lực quản lý và tổ chức khai thác.
Ông Nguyễn Văn Thường, Giám đốc Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông và nông nghiệp Đà Nẵng cho biết, đơn vị đã kiến nghị thành phố chỉ đạo các sở, ngành hỗ trợ đẩy nhanh thủ tục nhằm chủ động nguồn vật liệu cho các dự án. Trước mắt, Ban đề xuất sớm hoàn thiện thủ tục để đưa 4 mỏ đất và 2 mỏ cát vào khai thác; đồng thời nghiên cứu đấu giá quyền khai thác đối với 6 mỏ cát. Với 16 mỏ đá, các thủ tục cấp phép hoặc gia hạn khai thác cũng được đề nghị rà soát, xử lý nhằm duy trì nguồn cung, tránh đứt gãy vật liệu cho các dự án.
Trong bối cảnh nhiều công trình cần tăng tốc để bù lại khối lượng bị chậm trước đó, việc tháo gỡ đồng thời bài toán nhân lực và nguồn vật liệu đang trở thành yêu cầu cấp thiết để các dự án giao thông tại Đà Nẵng có thể tận dụng mặt bằng đã được bàn giao, đẩy nhanh tiến độ thi công.