Đề xuất quy hoạch 8 tuyến đường sắt đầu mối TP.HCM, vốn hơn 544.000 tỷ đồng
Cục Đường sắt Việt Nam đề xuất quy hoạch 8 tuyến đường sắt khu vực đầu mối TP.HCM, gắn với 4 ga lớn, tổng vốn 544.231 tỷ đồng. Quy hoạch ưu tiên đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, Biên Hòa - Vũng Tàu và TP.HCM - Cần Thơ - Cà Mau, tăng kết nối vùng.
Cục Đường sắt Việt Nam đang trình Bộ Xây dựng và xin ý kiến rộng rãi về Báo cáo giữa kỳ Quy hoạch các tuyến, ga đường sắt khu vực đầu mối TP.HCM. Báo cáo do Liên danh TEDI SOUTH và CCTDI xây dựng, định hướng hình thành mạng lưới đường sắt đồng bộ, tăng khả năng kết nối TP.HCM với các địa phương, cảng biển, trung tâm logistics và các đầu mối kinh tế lớn khu vực phía Nam.
Theo dự thảo, khu vực đầu mối TP.HCM sẽ quy hoạch 8 tuyến đường sắt, gồm: Trảng Bom - Sài Gòn (Hòa Hưng) - Tân Kiên; Biên Hòa - Vũng Tàu; TP.HCM - Lộc Ninh; TP.HCM - Cần Thơ; đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đoạn Thủ Thiêm - Cảng hàng không Long Thành; Thủ Thiêm - Long Thành; TP.HCM - Tây Ninh và tuyến đường sắt kết nối cảng Hiệp Phước - cảng Long An. Hệ thống gắn với 4 ga đầu mối Trảng Bom, An Bình, Tân Kiên và Thủ Thiêm, được tổ chức phục vụ cả vận tải hành khách và hàng hóa.
Tổng nhu cầu vốn đầu tư theo quy hoạch dự kiến khoảng 544.231 tỷ đồng, trong đó giai đoạn đến năm 2030 cần khoảng 92.673 tỷ đồng và giai đoạn 2031-2050 khoảng 451.558 tỷ đồng. Ngân sách Nhà nước được xác định là nguồn vốn chủ đạo, ưu tiên cho quản lý, bảo trì và đầu tư kết cấu hạ tầng đường sắt.

Đến năm 2050 cơ bản hoàn thiện mạng lưới đường sắt khu vực đầu mối TP.HCM - (Ảnh:Thanh Niên)
Trong giai đoạn đến năm 2030, dự thảo ưu tiên triển khai các tuyến quan trọng như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam và Biên Hòa - Vũng Tàu. Trước mắt, dự kiến đầu tư đoạn An Bình/Trảng Bom - Thị Vải cùng các nhánh kết nối cảng; đồng thời triển khai tuyến TP.HCM - Cần Thơ - Cà Mau, trước mắt xây dựng đường đơn đoạn TP.HCM - Cần Thơ.
Đối với tuyến đường sắt Hà Nội - TP.HCM hiện hữu, quy hoạch xác định tiếp tục cải tạo, nâng cấp, bảo đảm an toàn chạy tàu và từng bước đưa tuyến đạt cấp kỹ thuật phù hợp, qua đó phát huy vai trò chủ lực trong vận tải hành khách và hàng hóa.
Sau năm 2030, mục tiêu là hoàn thành, đưa vào khai thác các tuyến đường sắt mới trên các hành lang Bắc - Nam, Đông - Tây và các tuyến kết nối cảng biển lớn tại TP.HCM, Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu và Long An. Các tuyến như Biên Hòa - Vũng Tàu kết nối cảng Thị Vải - Cái Mép, TP.HCM - Cần Thơ, TP.HCM - Lộc Ninh và Thủ Thiêm - Long Thành được kỳ vọng tạo mạng lưới liên thông, đáp ứng nhu cầu vận tải ngày càng tăng.
Tầm nhìn đến năm 2050, mạng lưới đường sắt khu vực đầu mối TP.HCM cơ bản được hoàn thiện, bảo đảm kết nối liên thông, an toàn và hiệu quả giữa các tuyến, đồng thời kết nối thuận tiện với các phương thức vận tải khác và các trung tâm kinh tế trọng điểm. Việc phát triển hệ thống đường sắt được kỳ vọng tăng năng lực vận tải hành khách, hàng hóa, giảm áp lực lên đường bộ và nâng cao vai trò của đường sắt trong mạng lưới giao thông vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.