Sơn Động (Bắc Ninh): Hai lò giết mổ “án ngữ” giữa khu dân cư – Sai địa điểm đã rõ, vì sao vẫn tồn tại?
Thời gian qua, nhiều hộ dân xã Sơn Động, tỉnh Bắc Ninh liên tục có đơn thư phản ánh về tình trạng ô nhiễm môi trường, tiếng ồn, mất vệ sinh phát sinh từ hai cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm LK5, LK6, hoạt động xen kẽ ngay trong khu dân cư.
Đáng nói, đây không phải là hiện tượng phát sinh nhất thời mà là bức xúc kéo dài nhiều tháng, thậm chí nhiều năm, khiến người dân luôn sống trong cảnh lo lắng thường trực. Mùi hôi từ quá trình giết mổ, nước thải phát sinh, tiếng ồn vào sáng sớm và đêm muộn không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt hằng ngày mà còn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe cộng đồng, đặc biệt đối với người già và trẻ nhỏ.
Theo phản ánh của người dân, hai cơ sở giết mổ thường xuyên hoạt động vào những khung giờ nhạy cảm. Việc vận chuyển, sơ chế gia súc, gia cầm diễn ra công khai, phát tán mùi hôi ra khu dân cư, khiến không gian sống vốn là đất ở bị biến thành khu vực tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm môi trường. Điều khiến dư luận đặc biệt quan tâm là địa điểm hoạt động của hai lò giết mổ này không phải khu sản xuất tập trung, càng không phải khu giết mổ tập trung theo quy hoạch, mà lại nằm xen kẽ giữa các lô đất ở đã được đấu giá cho người dân.
“Chúng tôi bỏ tiền đấu giá đất để an cư lâu dài, nhưng lại phải sống cạnh lò giết mổ. Người dân phản ánh rất nhiều lần, nhưng rồi mọi việc vẫn không thay đổi”, một hộ dân bức xúc chia sẻ.
Không chỉ có hoạt động giết mổ, khu vực này còn bị người dân phản ánh bị biến thành điểm tập kết rác thải sinh hoạt, nơi xe thu gom rác thường xuyên dừng đỗ để người dân mang rác ra đổ. Thậm chí, có thời điểm còn xuất hiện tình trạng đổ sỏi, bê tông, gạch vữa phế thải lên đất của các hộ dân trúng đấu giá, gây nhếch nhác, ô nhiễm môi trường sống, nhưng không thấy sự vào cuộc quyết liệt, kịp thời từ chính quyền địa phương.
Trước những phản ánh của người dân, UBND xã Sơn Động đã tiến hành kiểm tra thực tế. Qua làm việc, hai cơ sở giết mổ của ông Hoàng Văn Thùy và bà Hà Thị Oanh đều xuất trình được giấy đăng ký kinh doanh, giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn vệ sinh thực phẩm. Tuy nhiên, điểm mấu chốt được chính UBND xã thừa nhận là địa chỉ đăng ký kinh doanh của các cơ sở này không trùng khớp với địa điểm hoạt động thực tế tại khu dân cư xã Sơn Động.
UBND xã đã yêu cầu các hộ hoàn thiện hồ sơ pháp lý liên quan đến địa điểm hoạt động hoặc di chuyển cơ sở về đúng địa chỉ đã đăng ký. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là sau khi sai phạm đã được chỉ rõ, trách nhiệm giám sát và tổ chức thực hiện kết luận kiểm tra đã được thực hiện đến đâu. Theo phản ánh mới nhất của người dân, đến nay hai lò giết mổ vẫn tiếp tục hoạt động công khai giữa khu dân cư, khiến dư luận không khỏi đặt câu hỏi về hiệu lực quản lý nhà nước tại cơ sở. Nếu yêu cầu đã ban hành nhưng không được thực hiện, phải chăng việc kiểm tra mới chỉ dừng lại ở việc lập biên bản, còn khâu theo dõi, xử lý sau kiểm tra đang bị buông lỏng.
Theo quy định, UBND xã là cơ quan quản lý trực tiếp địa bàn, chịu trách nhiệm trong việc quản lý trật tự xây dựng, quản lý sử dụng đất, giám sát hoạt động sản xuất kinh doanh và bảo vệ môi trường sống của người dân. Việc để hai cơ sở giết mổ hoạt động không đúng địa điểm đăng ký, tồn tại kéo dài trong khu dân cư, trong khi sai phạm đã được phát hiện, khiến dư luận đặt ra hàng loạt câu hỏi về trách nhiệm quản lý. Có hay không sự thiếu quyết liệt trong xử lý? Trách nhiệm này thuộc về cá nhân phụ trách lĩnh vực hay người đứng đầu UBND xã? Vì sao người dân phản ánh kéo dài nhưng kết quả xử lý vẫn chưa dứt điểm?
Bên cạnh đó, người dân còn phản ánh một nghịch lý khác trong công tác quản lý và đầu tư hạ tầng. Khu đất đấu giá tại xã Sơn Động đã hoàn thành từ năm 2021, nhưng đến nay đã 4 năm vẫn chưa được đầu tư hệ thống điện, nước sinh hoạt, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống của các hộ dân. Trong khi đó, các hoạt động có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường lại tồn tại song song ngay trong khu dân cư, càng khiến người dân đặt dấu hỏi về thứ tự ưu tiên và trách nhiệm điều hành của chính quyền cơ sở.
Từ thực tế nêu trên, người dân xã Sơn Động mong muốn UBND tỉnh Bắc Ninh và các sở, ngành chức năng sớm vào cuộc kiểm tra, rà soát toàn diện việc cấp phép, địa điểm hoạt động của các cơ sở giết mổ trong khu dân cư; làm rõ trách nhiệm của UBND xã Sơn Động và các cá nhân liên quan nếu để sai phạm kéo dài, không xử lý dứt điểm sau kiểm tra. Đồng thời, cần có biện pháp xử lý kiên quyết đối với các cơ sở hoạt động không đúng địa điểm, không phù hợp quy hoạch, tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm môi trường, cũng như chỉ đạo giải quyết dứt điểm các tồn tại về hạ tầng điện, nước tại khu đất đấu giá, bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân.
Bởi hơn hết, một môi trường sống an toàn, trong lành không phải là điều người dân phải đi “xin”, mà là quyền lợi được pháp luật bảo vệ, đồng thời cũng là thước đo rõ ràng nhất cho hiệu quả và trách nhiệm của công tác quản lý nhà nước ở cơ sở.
