Siêu cảng Liên Chiểu và khát vọng đưa Đà Nẵng vào chuỗi logistics toàn cầu

Cảng xanh và trung tâm logistics của miền Trung

Trong chiến lược phát triển kinh tế biển và logistics quốc gia, cảng Liên Chiểu (TP Đà Nẵng) được xác định là dự án hạ tầng trọng điểm mang tính động lực của khu vực miền Trung.

Cụ thể, trong quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng biển Việt Nam thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, cụm bến cảng Liên Chiểu được định hướng trở thành cảng cửa ngõ quốc tế của miền Trung, giữ vai trò kết nối hành lang kinh tế Đông - Tây ra Biển Đông. Đây được kỳ vọng là nền tảng quan trọng để Đà Nẵng nâng cao năng lực trung chuyển hàng hóa, phát triển hệ sinh thái logistics hiện đại và từng bước khẳng định vị thế trung tâm logistics của khu vực.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, thời gian qua TP Đà Nẵng đã tập trung đầu tư hạ tầng dùng chung cho khu bến cảng Liên Chiểu. Nhiều hạng mục quan trọng như đê chắn sóng, luồng tàu đã hoàn thành đúng tiến độ, tạo nền tảng thu hút các nhà đầu tư chiến lược tham gia phát triển khu bến container.

Dự án bến cảng container Liên Chiểu được triển khai bởi Liên danh Công ty Cổ phần Tập đoàn Hateco - Công ty TNHH Cảng biển Hateco - APM Terminals B.V. (Hà Lan) với tổng vốn đầu tư gần 2 tỷ USD. Theo quy hoạch, dự án gồm 8 bến container với tổng chiều dài cầu cảng khoảng 2.750m, có khả năng tiếp nhận tàu container lên tới 18.000 TEU. Tổng công suất thiết kế đạt khoảng 5,7 triệu TEU/năm, tương đương khoảng 74 triệu tấn hàng hóa/năm.

Sau 3 năm vận hành giai đoạn 1, sản lượng container thông qua cảng dự kiến đạt khoảng 4 triệu TEU/năm. Đây được xem là bước phát triển quan trọng nhằm gia tăng năng lực khai thác cảng biển, giảm áp lực cho khu vực cảng Tiên Sa và mở rộng dư địa phát triển logistics của Đà Nẵng trong dài hạn.

Điểm nhấn của dự án là định hướng phát triển mô hình “cảng xanh - cảng thông minh”. Các bến cảng sẽ ứng dụng công nghệ bốc xếp hiện đại, tự động hóa cao nhằm nâng hiệu suất khai thác, rút ngắn thời gian giải phóng tàu và tối ưu chi phí logistics cho doanh nghiệp. Song song với đó, yêu cầu bảo vệ hệ sinh thái biển và phát triển bền vững được xác định là tiêu chí xuyên suốt trong quá trình triển khai dự án.

Phát biểu tại lễ khởi công dự án, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc nhấn mạnh, cảng Liên Chiểu không chỉ là công trình hạ tầng giao thông mà còn là mắt xích chiến lược trong chuỗi logistics quốc gia và toàn cầu, góp phần nâng cao vị thế Việt Nam trên bản đồ hàng hải quốc tế.

Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu các nhà đầu tư tập trung xây dựng mô hình “cảng xanh - cảng thông minh”, hướng tới các chuẩn mực quốc tế về phát triển bền vững và bảo vệ tối đa hệ sinh thái biển; các đối tác nước ngoài tích cực chuyển giao công nghệ quản lý, vận hành hiện đại cho phía Việt Nam; mở rộng thị trường khai thác không chỉ từ nguồn hàng xuất khẩu trong nước mà còn từ hàng hóa trung chuyển quốc tế.

Động lực tăng trưởng mới cho Đà Nẵng

Không chỉ đóng vai trò hạ tầng vận tải, cảng Liên Chiểu còn được kỳ vọng trở thành trung tâm logistics tích hợp, kết nối đồng bộ cảng biển - khu công nghiệp - khu kinh tế - khu thương mại tự do - logistics - hàng không. Qua đó góp phần mở rộng không gian phát triển đô thị, tách biệt giao thông cảng biển với khu vực du lịch trung tâm và thúc đẩy cơ cấu kinh tế Đà Nẵng chuyển dịch mạnh sang công nghiệp, logistics và kinh tế biển.

Theo Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Nguyễn Mạnh Hùng, cảng Liên Chiểu không đơn thuần là dự án hạ tầng cảng biển mà còn là cú hích chiến lược để thành phố tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng gia tăng tỷ trọng công nghiệp và logistics.

Ông Hùng cũng khẳng định, thành phố không đặt mục tiêu xây dựng một cảng bốc xếp thông thường mà hướng tới một cảng biểu tượng, cảng xanh, cảng thông minh có khả năng cạnh tranh với các cảng biển hiện đại trong khu vực và trên thế giới.

Sau khi mở rộng không gian phát triển, Đà Nẵng đang tập trung nguồn lực đầu tư mạnh vào hạ tầng giao thông, cảng biển và logistics nhằm tạo dư địa thu hút đầu tư mới. Thành phố cũng đẩy mạnh kết nối đồng bộ giữa cảng biển, sân bay, khu công nghiệp, khu kinh tế, khu thương mại tự do cùng các loại hình vận tải đường bộ, đường sắt, đường thủy và hàng không để hình thành chuỗi logistics liên hoàn.

Theo các chuyên gia, dự án cảng Liên Chiểu sẽ góp phần giảm chi phí logistics cho doanh nghiệp, nâng cao năng lực cạnh tranh vùng và mở rộng không gian phát triển đô thị về phía Tây Bắc thành phố. Đây cũng được xem là nền tảng quan trọng để Đà Nẵng hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số trong thời gian tới.

Tại buổi làm việc với lãnh đạo TP Đà Nẵng, ông Vincent Clerc, Tổng Giám đốc toàn cầu Tập đoàn A.P. Moller Maersk cho biết, Maersk đánh giá Việt Nam là thị trường chiến lược trong mạng lưới vận tải toàn cầu và cảng Liên Chiểu sẽ là bước phát triển quan trọng tiếp theo của tập đoàn tại Việt Nam.

Theo ông Vincent Clerc, cảng Liên Chiểu có tiềm năng lớn để trở thành trung tâm logistics hiện đại của miền Trung, kết nối hiệu quả khu vực với chuỗi cung ứng toàn cầu. Tập đoàn đặc biệt quan tâm đến phát triển hạ tầng xanh, ứng dụng công nghệ số và các giải pháp vận tải thân thiện môi trường.

“Với dự án cảng Liên Chiểu, chúng tôi không chỉ xây dựng một bến cảng mà muốn xây dựng một hệ sinh thái logistics xanh và hiện đại”, ông Vincent Clerc nhấn mạnh, đồng thời cho biết mục tiêu là hoàn thành các hạng mục để có thể đón những chuyến tàu đầu tiên trong khoảng 30 tháng tới.

Trong bối cảnh miền Trung đang cần một trung tâm logistics quy mô lớn để nâng cao năng lực cạnh tranh vùng, cảng Liên Chiểu được kỳ vọng sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ đối với các lĩnh vực logistics, công nghiệp và đô thị cảng biển. Đồng thời, dự án cũng mở ra cơ hội để Đà Nẵng từng bước khẳng định vai trò cửa ngõ hàng hải quốc tế và trung tâm logistics hiện đại của miền Trung trong tương lai.

Theo Tạp chí Môi trường Giao thông