Phố cà phê đường tàu: Nên cấm hay quản để phát triển du lịch?
Tọa lạc dọc theo tuyến đường sắt chạy qua địa bàn ba phường Điện Biên, Cửa Nam và Hàng Bông, phố cà phê đường tàu từ lâu đã trở thành điểm đến hút khách. Tuy nhiên, bên cạnh sự hấp dẫn mang tính trải nghiệm độc đáo, phố cà phê đường tàu cũng tiềm ẩn nguy cơ cao về tai nạn giao thông, đặc biệt là khi các quán cà phê lấn chiếm hành lang an toàn đường sắt.
Theo Công an TP Hà Nội, tuyến phố cà phê đường tàu giới hạn từ ngã tư Lê Duẩn - Nguyễn Thái Học đến ngã ba Trần Phú - Lý Nam Đế và kéo dài hơn 200 m trên cao, đã trở thành điểm kinh doanh cà phê thu hút du khách trong và ngoài nước.
Mặc dù hoạt động kinh doanh cà phê tại đây vẫn chưa được cấp phép chính thức, nhiều hộ dân đã tự phát tận dụng không gian sát đường sắt để mở quán phục vụ du khách, đặc biệt là khách nước ngoài.
Sức hút độc đáo của phố cà phê đường tàu
Phố cà phê đường tàu Hà Nội gây ấn tượng mạnh với không gian sống động, là nơi các hộ dân tận dụng chính ngôi nhà của mình để kinh doanh đồ uống và đồ ăn nhẹ. Hai bên phố được trang trí rực rỡ, đặc biệt nổi bật khi đêm xuống, tạo nên một khung cảnh vừa ấm cúng vừa cuốn hút.
Mỗi khi có tàu chạy qua, du khách không chỉ được tận mắt chứng kiến khoảnh khắc thú vị mà còn trải nghiệm cảm giác hồi hộp khi ngồi cách đoàn tàu rất gần – chỉ khoảng một mét. Đây là lý do khiến phố đường tàu được nhiều tờ báo quốc tế nhắc tên và giới thiệu rộng rãi trên các nền tảng mạng xã hội.
Tuy nhiên, do tính chất nguy hiểm, khu vực này thường được lực lượng chức năng cắm biển cấm và nhắc nhở khách tham quan. Các chủ quán cũng hỗ trợ bằng cách cảnh báo khách hàng tránh xa đường ray mỗi khi tàu đến.
Anh Tiến Đạt - du khách đến từ Sài Gòn chia sẻ: "Đây là lần đầu tiên tôi đến Hà Nội và nơi mà tôi ấn tượng, muốn đến nhất đó chính là phố cà phê đường tàu. Cảm giác ngồi nhâm nhi cà phê sát đường ray, chờ đón đoàn tàu lướt qua thật sự là một trải nghiệm độc đáo, khó quên đối với tôi ".
Sức hút của “phố cà phê đường tàu” là không thể phủ nhận, khi hàng ngày có rất đông khách du lịch trong và ngoài nước thường đến đây để check-in "sống ảo", họ kiên trì đứng đợi tàu đi qua để chụp ảnh. Trên các mạng xã hội trong và ngoài nước cũng xuất hiện nhiều hình ảnh du khách nước ngoài thích thú với cà phê đường tàu ở Hà Nội. Đó chính là minh chứng rõ ràng nhất cho sức hút không thể phủ nhận của địa điểm này.
Nhiều khách Tây chờ 3-4 tiếng chỉ để xem tàu chạy qua.
Trao đổi với Tạp chí Môi trường Giao thông, PGS.TS Phạm Trung Lương - nguyên Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu du lịch (Tổng cục Du lịch) cho biết: “Loại hình cà phê đường tàu không chỉ có ở Việt Nam mà còn phát triển ở một số nước như mô hình chợ đường tàu Maeklong (Thái Lan) và phố đường tàu ở Thập Phần (Đài Loan). Đây là một loại hình du lịch độc đáo, khác biệt mà không phải quốc gia nào cũng có. Sự khác biệt là yếu tố quan trọng nhất để phát triển các loại hình du lịch có tính cạnh tranh. Do đó, sẽ là một điều đáng tiếc nếu Hà Nội không đẩy mạnh phát triển mô hình cà phê đường tàu”.
Nên bỏ tư duy không quản được thì cấm ?!
Theo quan sát của phóng viên, các hộ dân tại khu vực phố cà phê đường tàu đã tự chỉnh trang nhà cửa, xếp gọn đồ đạc. Đặc biệt, người dân và nhân viên các quán cà phê đều nhắc nhở khách đứng gọn vào trong khu vực an toàn, dọn bàn ghế gọn gàng khi tàu chuẩn bị đến.
Thực tế cho thấy, phố cà phê đường tàu có tiềm năng lớn để trở thành một điểm du lịch hấp dẫn không chỉ vì sự đặc biệt của nó, mà còn vì các yếu tố văn hóa, lịch sử của Thủ đô. Tuy nhiên, việc tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông là yếu tố cản trở để phát triển loại hình này.
Dưới góc nhìn của một chuyên gia nghiên cứu về du lịch, PGS.TS Phạm Trung Lương cho rằng, phát triển du lịch cần phải đi đôi với đảm bảo an toàn cho du khách. Làm sao để tạo sự hài hòa giữa việc tạo nên đặc thù của điểm đến với an toàn cho khách du lịch là yếu tố quan trọng để giải bài toán phát triển.
Theo ông, loại hình cà phê đường tàu là cơ hội tốt để Hà Nội phát triển du lịch mang tính khác biệt. Vì vậy, chính quyền địa phương và cơ quan chức năng nơi tồn tại phố cà phê đường tàu cần tìm ra phương án tốt nhất để loại hình này được phát triển đúng hướng, dứt khoát bỏ tư duy không quản được thì cấm.
“Bỏ mô hình cà phê đường tàu là bỏ đi một cơ hội để phát triển du lịch thủ đô. Đối với du khách, việc được trải nghiệm cà phê đường tàu – thứ mà đất nước họ không có là một trải nghiệm độc đáo, mới lạ. Do đó, việc phát triển cà phê đường tàu thành sản phẩm du lịch mang tính riêng biệt là điều nên làm”, PGS.TS Phạm Trung Lương chia sẻ.
Dọc hai bên đường ray, các quán hàng trang trí rất bắt mắt, bàn ghế bày trí san sát.
Để duy trì trật tự an toàn giao thông, đầu tháng 4 vừa qua, Phòng Cảnh sát giao thông - Công an TP Hà Nội đã triển khai mô hình “Vành đai an toàn đường sắt” nhằm bảo đảm trật tự an toàn giao thông tại khu vực này.
Theo đó, Đội CSGT số 1 đã phối hợp cùng Công an các phường Điện Biên, Cửa Đông tổ chức cắm chốt và thường xuyên tuần tra, xử lý các vi phạm. Trước mỗi khung giờ tàu chạy, lực lượng chức năng sẽ tổ chức rào chắn, tuần tra, yêu cầu các quán cà phê không bày bán và lấn chiếm hành lang an toàn đường sắt. Người dân và du khách cũng được yêu cầu di chuyển ra ngoài phạm vi tàu chạy. Hoạt động này đã giúp hạn chế tình trạng người dân và du khách tập trung tại các quán cà phê trong hành lang an toàn đường sắt để check-in khi có tàu chạy qua. Sau một thời gian triển khai, mô hình “Vành đai an toàn đường sắt” đã bắt đầu phát huy hiệu quả.
Phố cà phê đường tàu được nhiều chuyên gia du lịch, các công ty lữ hành đánh giá là một sản phẩm du lịch độc đáo của Hà Nội.
Với những lợi thế và tiềm năng về phát triển du lịch, cùng với sự vào cuộc của chính quyền địa phương, hy vọng phố cà phê đường tàu sẽ không còn là điểm phức tạp về nguy cơ mất an toàn giao thông và có định hướng phát triển bền vững trong thời gian tới.
Nguyễn Luận
Theo Tạp chí Môi trường Giao thông
