Cao tốc Bắc - Nam trước bài toán lưu lượng giảm nhưng sức hút còn cao
Dù lưu lượng phương tiện có xu hướng giảm, cao tốc Bắc - Nam vẫn duy trì sức hút nhờ lợi thế về thời gian di chuyển, chất lượng hạ tầng và khả năng kết nối giữa các địa phương. Diễn biến này cho thấy tuyến cao tốc tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong mạng lưới giao thông đường bộ, đáp ứng nhu cầu đi lại và vận chuyển hàng hóa trên trục Bắc - Nam.
Một đoạn tuyến thuộc cao tốc Bắc - Nam phía Đông.
Số liệu được Cục Đường bộ Việt Nam tổng hợp từ cao tốc Bắc - Nam phía Đông và Quốc lộ 1, lưu lượng phương tiện trên cả hai tuyến đều giảm trong tháng 9-2026. Trên cao tốc, lưu lượng giảm từ khoảng 15,9 triệu lượt xe xuống 13,6 triệu lượt xe/tháng, tương đương 14,4%. Trên Quốc lộ 1, mức giảm là 11,2%, từ 7,5 triệu xuống 6,6 triệu lượt xe/tháng.
Cục Đường bộ Việt Nam lý giải, tháng 8-2026 là thời điểm cao điểm cuối kỳ nghỉ hè, đồng thời có những ngày đầu kỳ nghỉ Quốc khánh 2/9, nên nhu cầu đi lại đường dài tăng. Sang tháng 9-2026, học sinh, sinh viên trở lại trường học, khiến lưu lượng giảm.
Tuy nhiên, nếu lấy thời điểm cao tốc bắt đầu thu phí từ tháng 3-2026 làm mốc, lưu lượng tháng 9-2026 vẫn cao hơn 3,7% mức bình quân 7 tháng. Cụ thể, bình quân đạt khoảng 13,1 triệu lượt xe/tháng, trong khi tháng 9-2026 đạt 13,6 triệu lượt. Diễn biến này cho thấy cao tốc tiếp tục giữ vai trò chủ đạo trong vận chuyển trên hành lang Bắc - Nam. Cơ quan quản lý sẽ tiếp tục theo dõi, cập nhật số liệu để đánh giá đầy đủ hơn xu hướng lưu lượng trên các tuyến.
Liên quan đến quy định về khoảng cách an toàn, Cục Đường bộ Việt Nam khẳng định đây là yêu cầu cần thiết, đặc biệt trên đường cao tốc. Việc duy trì khoảng cách phù hợp nhằm bảo đảm khả năng xử lý tình huống khi phương tiện phía trước giảm tốc hoặc xảy ra sự cố. Thực hiện chỉ đạo tại Thông báo số 482/TB-VPCP ngày 14-9-2026 của Chính phủ, Bộ Xây dựng đang rà soát, sửa đổi các tiêu chuẩn, quy chuẩn liên quan; đồng thời chỉ đạo bổ sung các tình huống về khoảng cách an toàn vào chương trình đào tạo lái xe. Cục Đường bộ Việt Nam cũng phối hợp với Cục Cảnh sát giao thông tăng cường tuyên truyền, nâng cao ý thức chấp hành của người tham gia giao thông.
Về mức phí sử dụng cao tốc do Nhà nước đầu tư, Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, Bộ Xây dựng đã xây dựng mức phí trên cơ sở quy định pháp luật, đồng thời tính đến yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và từng hình thức đầu tư. Đối với các đoạn cao tốc Bắc - Nam phía Đông do Nhà nước đầu tư, mức phí được xác định từ 900-1.300 đồng/xe/km, phân theo nhóm phương tiện và tiêu chuẩn kỹ thuật.
Mức phí này nhằm hài hòa lợi ích của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp, không đặt mục tiêu lợi nhuận mà góp phần bù đắp chi phí vận hành, bảo trì và tái đầu tư phát triển hệ thống cao tốc. Cục Đường bộ Việt Nam sẽ tiếp tục cập nhật định kỳ số liệu lưu lượng, cung cấp thông tin phục vụ người dân, doanh nghiệp và cơ quan báo chí.
