Bắc Ninh: Hàng loạt xưởng gỗ “mọc” trên đất nông, lâm nghiệp ở xã Vân Sơn - Nguy cơ cháy nổ, ô nhiễm và mất an toàn giao thông
Công tác quản lý đất đai, trật tự xây dựng và phòng cháy chữa cháy tại xã Vân Sơn (tỉnh Bắc Ninh) đang bộc lộ nhiều bất cập khi hàng loạt cơ sở chế biến gỗ xây dựng trái phép, hoạt động khi chưa đủ điều kiện nhưng chưa được xử lý dứt điểm. Thực trạng này không chỉ gây hệ lụy về môi trường, giao thông mà còn tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ nghiêm trọng, khiến người dân địa phương lo lắng.
Nhiều cơ sở hoạt động khi chưa đủ điều kiện
Hiện trên địa bàn xã Vân Sơn hiện có 23 cơ sở sản xuất, chế biến lâm sản có vi phạm liên quan đến đất đai, xây dựng và các quy định pháp luật khác. Nhiều nhà xưởng bóc gỗ, băm dăm được dựng lên trên đất nông nghiệp, đất lâm nghiệp nhưng chưa hoàn tất thủ tục chuyển đổi mục đích sử dụng đất, chưa được cấp phép xây dựng theo quy định.
Thời gian gần đây, mô hình chế biến gỗ phát triển mạnh tại địa phương, góp phần giải quyết việc làm và nâng cao thu nhập cho một bộ phận người dân. Tuy nhiên, việc phát triển “nóng” trong khi công tác quản lý bị buông lỏng đã dẫn đến tình trạng xây dựng tự phát, thiếu quy hoạch, thiếu kiểm soát về môi trường và an toàn phòng cháy chữa cháy.
Nhiều người dân phản ánh, các xưởng sản xuất hoạt động trong thời gian dài nhưng chưa được kiểm tra, xử lý triệt để, tạo tâm lý bức xúc và lo ngại về sự công bằng trong thực thi pháp luật.
Ô nhiễm môi trường, áp lực giao thông
Không chỉ dừng lại ở những vi phạm về đất đai, xây dựng, hoạt động chế biến gỗ tại địa phương còn kéo theo hàng loạt hệ lụy về môi trường. Dọc hai bên ven đường, nhiều bãi tập kết vỏ bóc, dăm keo đổ tràn lan, chất đống cao như núi, chiếm dụng lề đường và tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ.
Ngoài ra, việc xe tải trọng lớn liên tục ra vào vận chuyển nguyên liệu và sản phẩm cũng khiến hệ thống đường giao thông nông thôn xuống cấp nhanh chóng. Nhiều tuyến đường nhỏ hẹp, vốn được thiết kế cho phương tiện nhẹ, nay phải “gồng mình” chịu tải trọng lớn, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông.
Người dân cho biết, vào giờ cao điểm, xe chở gỗ ra vào dày đặc, tiềm ẩn nguy cơ va chạm với người đi xe máy, học sinh đi học qua khu vực.
Liên tiếp xảy ra cháy xưởng, gióng hồi chuông cảnh báo
Đáng lo ngại nhất là nguy cơ cháy nổ tại các cơ sở chế biến gỗ. Tối 22/2 vừa qua, một vụ cháy lớn đã xảy ra tại xưởng sản xuất dăm keo gỗ của Công ty TNHH Lâm Sơn, nằm tại thôn Sản 3, xã Vân Sơn. Theo người dân địa phương, ngọn lửa bùng phát dữ dội, nhanh chóng bao trùm khu vực nhà xưởng, khiến nhiều người hoảng loạn.
Đây không phải lần đầu xảy ra cháy tại cơ sở này. Trước đó, năm 2025, công ty cũng từng ghi nhận một vụ cháy. Việc cháy tái diễn trong thời gian ngắn đặt ra câu hỏi lớn về công tác đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy, cũng như việc kiểm tra, giám sát của cơ quan chức năng.
Đặc thù ngành chế biến gỗ với vật liệu dễ cháy như mùn cưa, dăm gỗ, gỗ khô… nếu không đảm bảo tiêu chuẩn an toàn sẽ tiềm ẩn nguy cơ hỏa hoạn rất cao. Một khi xảy ra cháy lớn, thiệt hại không chỉ dừng lại ở tài sản doanh nghiệp mà còn đe dọa trực tiếp đến tính mạng người lao động và các hộ dân lân cận.
Cần làm rõ trách nhiệm quản lý
Thực tế cho thấy, sự phát triển của các cơ sở chế biến gỗ tại xã Vân Sơn mang lại lợi ích kinh tế nhất định. Tuy nhiên, nếu không được quản lý chặt chẽ, tuân thủ đúng quy hoạch, đúng quy định pháp luật về đất đai, xây dựng, môi trường và phòng cháy chữa cháy, những lợi ích trước mắt có thể phải đánh đổi bằng hệ lụy lâu dài.
Dư luận đặt câu hỏi: Vì sao hàng loạt nhà xưởng xây dựng trái phép trên đất nông, lâm nghiệp vẫn tồn tại trong thời gian dài? Trách nhiệm thuộc về ai khi các vi phạm không được xử lý dứt điểm, để đến khi xảy ra cháy nổ mới gióng lên hồi chuông cảnh báo?